99 ახალი სტატია

რჩეული სტატიები

ხუთი წლის წინ, 2015 წლის აპრილის დასაწყისში, ლონდონში მოხდა დიდი ბრიტანეთის ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ყაჩაღობა - მძარცველებმა Hatton Garden Safe Deposit (Hatton Garden) - დან დაახლოებით 13,5 მილიონი ფუნტის ღირებულების სამკაულები წაიღეს.

მათ ნაგვის კონტეინერებით გამოიტანეს ოქრო, ბრილიანტები, ძვირფასი ქვები, ასევე სამკაულები, ფული და სხვა ძვირფასი ნივთები.

ყაჩაღობა აღსანიშნავია არა მხოლოდ მოპარული ნივთების ღირებულებით (რომელთა დიდი ნაწილი, სხვათა შორის, ჯერაც არ არის ნაპოვნი), არამედ იმით, თუ რამდენად ადვილად და მარტივად იქნა ეს ძარცვა ჩადენილი, და ასევე უამრავი სასაცილო და კურიოზული დეტალით.

საზოგადოება გაოგნებული იყო ყაჩაღების ასაკითაც: აღმოჩნდა, რომ დანაშაულის ჩადენის მომენტში, ბანდის წევრები საშუალოდ 62 წლისები იყვნენ, მათ შორის ყველაზე ხნიერი 80 წელს გადაცილებული გახლდათ. ბანდას ხუმრობით Grandpa Gang (ბაბუების ბანდა) შეარქვეს და ასევე უწოდებდნენ Diamond Wheezers (ალმასის ბებრებს).
Hatton Garden Safe Deposit Ltd რესპექტაბელური ბრიტანული კომპანიაა, რომელიც 100 წელზე მეტია აქირავებდა სეიფებს ოქროს, ძვირფასი თვლებისა და სხვა ფასიანი ნივთების შესანახად. მისი საცავი ჰატტონ-გარდენზე მდებარეობდა. ეს ქუჩა ცნობილია მრავალი საიველირო მაღაზიით და ითვლებოდა, რომ იგი ფორტ ნოქსივით საიმედოდ იყო დაცული. თუმცა ეს მხოლოდ მანამდე, სანამ ერთხელ, 2015 წლის ხანგრძლივი სააღდგომო დასვენების დღეებში, პენსიონერი მამაკაცების ჯგუფმა საწინააღმდეგო არ დაამტკიცა.
ბანდაში რვა მძარცველი იყო და მათ უმრავლესობას კრიმინალური წარსული ჰქონდა.


მათი ხელმძღვანელი 1939 წელს დაბადებული ბრაიან რიდერი იყო. რომელიც 80-იან წლებში პოლიციელის მკვლელობისთვის იყო ნასამართლევი. 1983 წელს იგი მონაწილეობდა ჰითროუს აეროპორტის საწყობის ცნობილ ყაჩაღობაში: მაშინ 26 მილიონი გირვანქა სტერლინგი მოიპარეს და ნაძარცვის უმეტესი ნაწილს ვერსად მიაგნეს.


უკანასკნელ წლებში ბრაიან რიდერს, რომელსაც მისი თანამშრომლები „პატრონს“ და „ბოსს“ უწოდებდნენ, ნახმარი მანქანებით ვაჭრობის მცირე ბიზნესი ჰქონდა. ჰეტონ გარდენის სარდაფის გასაძარცვად, ის ავტობუსით, სხვისი სამგზავრო ბარათით ჩამოვიდა. ისევე როგორც კოლეგა დენიმ, რიდერმაც ამ საქმისთვის ფერადი ტანისამოსი ჩაიცვა - მას ეკეთა წითელი შარფი, რომელიც სათვალთვალო კამერებმა დააფიქსირეს და მოგვიანებით მის სახლში იპოვეს.

მისი მთავარი თანამზრახველი იყო დანიელ ჯონსი (დენი), 1955 წელს დაბადებული, მდიდარი გამოცდილების მქონე „მედვჟატნიკი“ სეიფების ოსტატი, რომელიც ძარცვებში სულ მცირე 1975 წლიდან მონაწილეობდა. 1982 წელს ის ექვსი წლით ციხეში ჩაჯდა საიუველირო მაღაზიის გაქურდვის გამო.

დენიმ სარდაფის ძარცვის მომზადება სხვებზე ადრე დაიწყო. აღწერილ მოვლენებამდე სამი წლით ადრე, მან ყურადღებით შეისწავლა სხვადასხვა სახის საბურღი დანადგარები ინტერნეტში.

დენის თანამზრახველებმა მის შესახებ გამომძიებლებს საოცარი რამ უთხრეს. ამ ექსცენტრიულ ყაჩაღს, ერთ-ერთი თანამონაწილის თქმით, დედის პენუარში ეძინა და ღამით ფესკას (თურქულ ქუდს) ატარებდა. ჯონსი თავის ძაღლს ადამიანივით ესაუბრებოდა, სასამართლო პროცესზე კი განაცხადა, რომ ის ფლობს ზებუნებრივ ძალებს და შეუძლია გააკონტროლოს ადამიანების გონება.

პოლიციამ არ შეამოწმა ბოლო ორი განცხადების სიზუსტე, მაგრამ დენის ექსცენტრიულობა ნამდვილად არ აკლდა. იგი ძარცვაზე ზოლიანი შარვლით, წითელი ბოტასებით, მუქი ლურჯი კეპკითა და ასევე შუქამრეკლი ჟილეტით მივიდა - იმისათვის, რომ ზედმეტი ყურადღება არ მიეპყრო, ბანდიტები თავს მუშებად ასაღებდნენ.

ჯონ კენეტ კოლინზი, 1940 წელს დაბადებული, რომელსაც თანამზრახველებმა უბრალოდ კენი უწოდეს, უფრო მარტივი ფრინველი იყო: იგი 6-ჯერ დააპატიმრეს - ჯამში, დაახლოებით, 13 წლის განმავლობაში, წვრილმანი ძარცვის გამო. მას ყველაზე მარტივი რამ ევალებოდა: ყაჩაღობის ადგილთან უნდა გაჩერებულიყო და საფრთხის შემთხვევაში, თანამზრახველებს რადიოთი უნდა დაკავშირებოდა.

როგორც პოლიციამ გაარკვია, კენი ვერ გაუმკლავდა მასზე დაკისრებულ ამოცანას. მას ძარცვის დროს თავისი ფურგონის საჭესთან დაეძინა. მეტიც, მან ვერც ნაძარცვის გამოყენება მოახერხა და ნივთების ნაწილი სწორედ მის სახლში იპოვეს.

ტერენტი პერკინსი (ტერი) დაიბადა 1948 წლის 4 აპრილს. მან საკუთარ დაბადების დღეზე ჰეტონის ბაღების დეპოზიტარი გაძარცვა. ტერი არანაკლები „გაქანების“ ყაჩაღი იყო, ვიდრე „ბოსი“ ბრაიან რიდერი. ის მონაწილეობდა ისეთ ცნობილ საქმეში, როგორიცაა Security Express საცავის ძარცვა ლონდონში. საიდანაც დღისით, მზისით, 6 მილიონი გირვანქა სტერლინგი მოიპარეს - ეს იყო ბრიტანეთის ისტორიაში ფულის ყველაზე დიდი მოპარვა. აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ ეს ცნობილი მოვლენა ტერის დაბადების დღეს მოხდა - 1983 წლის 4 აპრილს. როგორც ჩანს, მას ნამდვილად უყვარდა საკუთარი თავისთვის ძვირადღირებული საჩუქრების ჩუქება.

ტერიის ბიოგრაფიაში იყო კიდევ ერთი საინტერესო ფაქტი: ის ციხიდან გაიქცა. უფრო ზუსტად, ის არ დაბრუნებულა ციხეში შვებულებიდან, რომელიც მან პატიმრობის დასრულებამდე ცოტა ხნით ადრე აიღო. შემდეგი 16 წლის განმავლობაში იგი დედასთან იმალებოდა, მაგრამ არც ისე ფრთხილად: ის მძღოლად მუშაობდა და ექიმთანაც კი დადიოდა, რომელთანაც თავისი ნამდვილი სახელით იყო დარეგისტრირებული. პოლიცია მას არც ისე აქტიურად ეძებდა: იპოვეს მხოლოდ 2012 წელს და გაგზავნეს სასჯელის მოსახდელად.

2015 წლის ძარცვა ტერიის გედის სიმღერა იყო. მრავალი წლის განმავლობაში ის სერიოზულად დაავადებული იყო დიაბეტით. 2010 წელს მას სასამართლო პროცესი უნდა დაეწყო ლონდონის ბონდის ქუჩაზე მდებარე Chatila საიუველირო მაღაზიის გაქურდვის გამო, მაგრამ ჯანმრთელობის გამო ეს ვეღარ შეძლო.

უილიამ ლინკოლნი, 1955 წელს დაბადებული, მეტსახელად „ბილი თევზი“, იყო თანაგუნდელი, რომელსაც უნდა წაეყვანა ბანდა დანაშაულის ადგილიდან. თევზის აღიარებით, ის არ იყო უმაღლესი გონების ადამიანი. გარდა ამისა, მას აწუხებდა ოსტეოართროზი და თეძოს ორი სახსარი ჰქონდა შეცვლილი. ბილი თევზი კენის დასთან თანაცხოვრობდა, მაგრამ მიუხედავად ამისა კენიმ გაუმხილა მას გაძარცვის გეგმა და მასთან ერთად წავიდა საქმეზე.

ამ ჯგუფის „ახალგაზრდობის“ (60 წლამდე) განყოფილება შედგებოდა 58 წლის კარლ ვუდისა და 48 წლის ჰიუ დოილისგან. ორივე ამ ამბის უმნიშვნელო პერსონაჟები იყვნენ. ჰიუ საერთოდ არ მონაწილეობდა ძარცვაში - მას მოეთხოვებოდა, დაეთმო სახელოსნო ნაძარცვის შესანახვად. კარლი, რომელიც დენი ჯონსის მეგობარი იყო, კრონის დაავადებით იტანჯებოდა, უმუშევრობის შეღავათებით ცხოვრობდა და რამდენიმე ათასი გირვანქა ვალი ჰქონდა, რომლის გადასახდელადაც ჩაერთო ძარცვაში.

უკანასკნელი და ყველაზე იდუმალი პიროვნება იყო ადამიანი, რომელსაც ბასილი ჰქვია და რომლის ნამდვილი სახელი არცერთმა თანამზრახველმა არ იცოდა. პოლიცია მას უფრო დიდხანს ეძებდა ვიდრე სხვებს. მის შესახებ ცნობილი იყო, რომ სწორედ მან გამორთო განგაში და ყაჩაღებს საცავში შესვლაში დაეხმარა.

ტრენინგი

„ბებერი ყაჩაღები“ საქმეს 2 აპრილს შეუდგნენ. მანამდე კი ისინი ფრთხილად მოემზადნენ. გამოძიებამ დაადგინა, რომ აქტიური მომზადება ყაჩაღებმა კარგა ხნით ადრე დაიწყეს. ბრაიან რიდერის სახლის ჩხეკისას იპოვეს წიგნები ალმასებით არალეგალური ვაჭრობის შესახებ, ბრილიანტის ტესტერი და ჟურნალები ბრილიანტებზე.
კოლინზი მრავალი დღის მანძილზე მოძრაობდა საცავის შენობის ირგვლივ, აკვირდებოდა და აფიქსირებდა თანამშრომლების მიმოსვლის გრაფიკს. პოლიციამ მოგვიანებით ვიდეოკამერების ჩანაწერებზე მრავალჯერ დააფიქსირა მისი ფურგონი.
მეზობლად მდებარე საიველირეო მაღაზიის მეპატრონე მოგვიანებით აცხადებდა, რომ 2015 წლის იანვრიდან მარტის ჩათვლით გრძნობდა, რომ უთვალთვალებდნენ. როგორც აღმოჩნდა, მართლაც უთვალთვალებდნენ, მაგრამ არა მას, არამედ საცავს. მძარცველებმა შეძლეს საცავის შიგნიდანაც დათვალიერებაც  - მათ პოტენციურ კლიენტებად გაასაღეს თავი.
მათ წიგნიც კი იყიდეს „კრიმინალისტიკა ჩაინიკებისათვის“, რათა ესწავლათ, როგორ არ დაეტოვებინათ დნმ-ი დანაშაულის ადგილზე.

ძარცვა

2 აპრილი, ხუთშაბათი - ბოლო სამუშაო დღე იყო ოთხდღიანი სააღდგომო დასვენების წინ. შენობა, სადაც ინახებოდა ასობით მილიონი ფუნტის ძვირფასეულობა, ოთხი დღით დაცარიელდა - დაკეტილი კარისა და ჩართული სიგნალიზაციის იმედად. ეს დრო მძარცველებს ეყოთ დაგეგმილი ძარცვის განსახორციელებლად.
ხუთშაბათ საღამოს მუშებად გადაცმული მძარცველები ბორბლებიანი ნაგვის ურნებით, რომლებშიც ხელსაწყოები ედოთ, საცავთან მივიდნენ. საცავის დაკეტვამდე ცოტა ხნით ადრე, ბეზილი შიგნით შევიდა, თავი გაასაღა სატელეკომუნიკაციო სამსახურის ხელოსნად და გათიშა სიგნალიზაცია მობილური სიგნალის დამხშობის გამოყენებით.
შენობაში მოხვედრის შემდეგ, მძარცველებმა ლიფტის შახტაში შეაღწიეს და ჩაიტანეს იქ ბურღი. დილის რვა საათამდე ისინი ბურღავდნენ 50 სმ-ის სისქის ბეტონს, მაგრამ უშედეგოდ, რადგან იქ აღმოჩნდა ფოლადის ფირფიტაც. ისინი წავიდნენ საცავიდან, უკან შუადღეს დაბრუნდნენ და თან მოიტანეს უფრო ძლიერი დანადგარი. ამჯერად მათ არ ახლდათ კარლი, რომელსაც შეეშინდა და მეორედ საქმეზე აღარ წავიდა.
მეორე ცდა შედეგიანი აღმოჩნდა: მძარცველებმა გახვრიტეს კედელი იმისათვის, რომ იქ ადამიანი გატეულიყო. მათ უპრობლემოდ გატეხეს 73 სეიფი, რომელთა ღირებულებაც, პოლიციის შეფასებით, 25 მილიონი ფუნტი სტერლინგი იყო. ძარცვის მეორე ფაზა იდეალურად შესრულდა: ნაძარცვი უპრობლემოდ გაიტანეს, და გაიყვეს: თითოეულს უნდა შეენახა თავისი წილი ხელსაყრელ დრომდე.

როგორ დაიჭირეს და გაასამართლეს მძარცველები

გაძარცვულ საცავში სიმშვიდე სუფევდა კვირასაც და ორშაბათსაც. მხოლოდ სამშაბათს, 7 აპრილს, თანამშრომლები დაბრუნდნენ სამსახურში და აღმოაჩინეს, რომ სანამ ისინი ისვენებდნენ, ვიღაცამ გვარიანად იშრომა. მედიამ მომენტალურად შეიტყო მომხდარის შესახებ. პირველ სათაურებში აცხადებდნენ, რომ ეს საუკუნის ყველაზე დიდი ქურდობაა, ზიანი 200 მილიონ ფუნტ სტერლინგს აღწევდა. პოლიციამ მკლავები დაიკაპიწა, საქმეს შეუდგა და ძალიან მალე მიაგნო ყაჩაღების კვალს: რაც არ უნდა ეცადო კვალის დაფარვა, მათ ეს ვერ შეძლეს. ოქრო, ბრილიანტები, ძვირფასი თვლები, სამკაულები, ნაღდი თანხა და სხვა ძვირფასეულობა, რომელსაც კლიენტები სეიფებში ინახავდნენ, ბანდიტებმა ნაგვის კონტეინერების მეშვეობით გაიტანეს.
პირველი ხაზი იყო კოლინზის თეთრი ფურგონი, რომელიც ბევრჯერ გამოჩნდა საცავთან ძარცვამდე და დაფიქსირდა კამერებით. რამდენიმე დღის შემდეგ, პოლიცია უკვე აკვირდებოდა ზოგიერთ ყაჩაღს.

მძარცველებს ეჭვი კი არ გასჩენიათ, რომ მათ უთვალთვალებდნენ და, საცავში წარმატებული შეღწევიდან ერთი თვის შემდეგ, ისინი ერთმანეთს შეხვდნენ ტერი პერკინსის დისშვილის სახლში ნაძარცვის ნაწილის განკარგვისა და შემდგომი გეგმების განსახილველად. სწორედ მაშინ დაიჭირეს და მთელი ბანდა წარსდგა სასამართლოს წინაშე, გარდა იდუმალი ბეზილისა, რომელიც აგრძელებდა დამალვას.

ექსპერტების აზრით, მათ შორის დამნაშავეთა სამყაროს წარმომადგენლებიც, რომლებსაც ბრიტანული მედია გამოკითხავდა, აცხადებდა, რომ მძარცველები ბრწყინვალედ მოემზადნენ საქმისთვის, მაგრამ საკუთარი ტექნოლოგიური ჩამორჩენილობის გამო,  რამდენიმე გაუმართლებელი შეცდომა დაუშვეს. არაა საუბარი მხოლოდ კამერაში მოხვედრილ ფურგონზე, არამედ, მაგალითად, ისინი საერთოდ არ ზრუნავდნენ უსაფრთხოებაზე ციფრულ საკითხებში და მშვიდად განიხილავდნენ ძარცვის დეტალებს მიმოწერაში.

გარდა ამისა, ისინი ძარცვიდან ძალიან მალე შეხვდნენ ერთმანეთს.  კრიმინალური სამყაროს ერთ-ერთმა წევრმა ანონიმურობის პირობით Mirror- ს განუცხადა, რომ მძარცველები უბრალოდ სულელურად იქცეოდნენ: ისინი რამდენიმე თვის განმავლობაში უნდა დაშლილიყვნენ და ეს რომ გაეკეთებინათ, მათ ვეღარ იპოვიდნენ.

დამნაშავეთაგან ოთხს - პერკინსს, ჯონსს, ლინკოლნსა და კოლინზს - შვიდ-შვიდი წელი, დანარჩენებს კი ნაკლები სასჯელი მიუსაჯეს. ჰიუ დოილმა, რომელიც სინამდვილეში არ მონაწილეობდა ძარცვაში, პირობითი მსჯავრი მიიღო. იგი დიდი ხნის განმავლობაში ხელს ართმევდა ნაფიც მსაჯულებს და პირობა დადო, რომ მათ ქვაბებს უფასოდ შეუკეთებდა.

საინტერესო ის არის, რომ ნაძარცვის მნიშვნელოვანი ნაწილი ჯერ არ არის ნაპოვნი: ბანდიტებს არ სურდათ ნაძარცვის მიცემა.
ერთ-ერთმა მძარცველმა - დენიმ პოლიციის მოტყუება სცადა და მათ ნაძარცვის მხოლოდ ნაწილი გადასცა. მან თქვა, რომ თავისი წილი დამალა ედმონტონის სასაფლაოზე მდებარე სამარხში და მას დათმობს სასჯელის შემსუბუქების სანაცვლოდ. პოლიციამ გაჩხრიკა სასაფლაო და სუპერმარკეტის ჩანთაში ერთ-ერთ საფლავში განძი იპოვა, მაგრამ შემდეგ სკოტლანდ იარდმა დენის სთხოვა მისულიყო და ეჩვენებინა ის ადგილი, სადაც მან განძი დამარხა. თანაც არ გაუმხილა, რომ ჩანთა უკვე იპოვეს. დენი პოლიციის თანხლებით ჩამოვიდა და მათ სხვა ადგილისკენ მიუთითა, სადაც სხვა ჩანთა იყო დამალული. მას სურდა ნადავლის ნაწილის დატოვება, მაგრამ ვერ შეძლო.

რა ბედი ეწია Hatton Garden საცავს

დეპოზიტარის მომხმარებლებს ამ ინციდენტის შემდეგ ბევრი კითხვა ჰქონდათ. რამდენად დასაშვები იყო ასობით მილიონი ფუნტის ღირებულების ძვირფასეულობის უყურადღებოდ დატოვება, სიგნალიზაციასა და კარის საკეტზე დაყრდნობით? რატომ იყო ასე იოლი სიგნალიზაციის გამორთვა? ძარცვის შემდეგაც, კიდევ ორი ​​დღის განმავლობაში, რატომ არავინ მოვიდა დანაშაულის ადგილზე? მიანდობს ვინმე თავის ღირებულებებს ასეთ მეურვეებს?

მენეჯმენტმა ყველა ამ კითხვაზე ერთი მკაფიო პასუხი გასცა: 2015 წლის სექტემბერში კომპანია სამუდამოდ დაიხურა.

ყველა მოპარული ძვირფასი ნივთი დაზღვეული არ იყო ქურდობისგან: ბევრი მეანაბრე თვლიდა, რომ ფულის შენახვა დეპოზიტარში ყველაზე საიმედო გარანტია.

ვინ აღმოჩნდა ბეზილი


უკანასკნელი კრიმინალი, რომელიც პოლიციას ყველაზე დიდხანს ემალებოდა, იყო მაიკლ სიდი. ძარცვის დროს ის 49 წლის გახლდათ. კემბრიჯის ფიზიკის პროფესორის შვილი, ის თავად სწავლობდა ფიზიკასა და ელექტრონიკას ნოტინჰემის უნივერსიტეტში. სტუდენტობის წლებში ის დაინტერესდა სინთეზური ნარკოტიკებით და ნასამართლევი იყო მათი გავრცელების გამო ჯერ კიდევ 1984 წელს. მომდევნო წლებში იგი მუშაობდა სიგნალიზაციის სპეციალისტად, ასევე არემონტებდა ტელევიზორებს, ვიდეოკამერებსა და კომპიუტერებს. ჯგუფის წევრების უმეტესობისგან განსხვავებით, რომლებიც ძარცვიდან თვენახევარში დაიჭირეს, მან სამი წლის განმავლობაში მოახერხა პოლიციისგან დამალვა. მისი ძებნა ძალიან რთული იყო: იგი არ იხდიდა გადასახადებს, არ სთხოვდა სახელმწიფოს შეღავათებს და, პრაქტიკულად, არ იყენებდა საბანკო ანგარიშს, ყველგან ფულს იხდიდა და მობილური ტელეფონიც არ ჰქონდა. მისი ხანდაზმული თანამოაზრეებისგან განსხვავებით, ის ციფრული უსაფრთხოების მცოდნე იყო, მაგრამ საბოლოოდ ვერც ამან უშველა: ისიც დააპატიმრეს და 2018 წელს სასამართლომ 10 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯა.

რა ბედი ეწიათ მძარცველებს?

ბრიტანული კანონების თანახმად, პატიმრები, როგორც წესი, იხდიან მისჯილი სასჯელის მხოლოდ ნახევარს.

თუმცა, სასამართლო მათ გათავისუფლებას ასე იოლად არ აპირებდა და 2018 წელს, ბანდის ოთხი ლიდერის წინააღმდეგ მიიღეს ახალი გადაწყვეტილება: თუ ისინი არ დააბრუნებდნენ ნაძარცვის დარჩენილ ნაწილს (6 მილიონ გირვანქაზე მეტს), გაუხანგრძლივებდნენ პატიმრობას შვიდი წლით. მიუხედავად  ამისა,  არცერთმა მათგანმა ნაძარცვი სასამართლოს არ გადასცა. თუმცა ამან ხელი ვერ შეუშალა ბანდის მეთაურს, 79 წლის ბრაიან რიდერს, იმავე 2018 წელს გათავისუფლებულიყო. სასამართლომ იგი ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო კვლავ არ გაგზავნა ციხეში: მას უკვე ჰქონდა დემენცია, უფრო მეტიც, ჰქონდა პროსტატის კიბო და რამდენიმე ინსულტი.

ბანდის თითქმის ყველა წევრი გაათავისუფლეს და ყურადღებით აკვირდებიან მათ თითოეულ ნაბიჯს, რათა არ გაუშვან მომენტი, როდესაც ბანდიტები საგანძურს მიაკითხავენ.
ჯონ კოლინზი ისევ ციხეში მოხვდა. თავდაპირველად, მან სამწელიწადნახევარი მოიხადა და გაათავისუფლეს. თუმცა 2019 წელს, სასამართლომ იგი ისევ დააპატიმრა,  და ნაძარცვის არდაბრუნების გამო შვიდი წელი მიუსაჯა.

დენი ჯონსი კვლავ გისოსებს მიღმაა, რადგან 2018 წელს მას მიუსაჯეს ახალი სასჯელი - სამი წელი საიუველირო მაღაზიის ძარცვისთვის.

ტერი პერკინსი 2018 წლის თებერვალში, 69 წლის ასაკში გარდაიცვალა, ლონდონის ბელმარშის ციხეში. ამბობდნენ, რომ სიკვდილის წინა დღეს თავს ცუდად გრძნობდა, მაგრამ როდესაც ექთანი მისი მდგომარეობის შესამოწმებლად მივიდა, მან არ შეუშვა, რადგან ის ტელევიზორში რაგბის მატჩს უყურებდა.

გენერალური პროკურატურა დღეს სასამართლოს დავით გარეჯის საქმე დაკავებულებისთვის, სასამართლოს ნატალია ილიჩოვასა და ივერი მელაშვილისთვის გირაოს შეფარდების შუამდგომლობით მიმართავს. აღნიშნულის შესახებ პროკურორმა მიხეილ სადრაძემ განაცხადა.

როგორც პროკურორმა აღნიშნა, დადგენილია მოტივი, რომ ბრალდებულები მოქმედებდნენ მაღალი თანამდებობის პირების დავალებების შესაბამისად. აქედან გამომდინარე ამ ეტაპისათვის გამოძიების მთელი აქცენტი მიმართულია დავალების გამცემი პირების იდენტიფიცირებაზე.

„დღეს არის წინასასამართლო სხდომა, მათი ბრალეულობა საკმაოდ მაღალი მტკიცებულებითი სტანდარტით არის დადასტურებული. ჩვენ მოვიპოვეთ უტყუარი მტკიცებულებები და მათ მიერ ჩადენილი ქმედებების გარშემო გამოძიება სრულად ამოვწურეთ.

ჩვენ ამ მტკიცებულებების ნაწილი, მათ შორის ფარული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად მოპოვებული მტკიცებულებების ნაწილი გავასაჯაროვეთ და ჩვენ ყველამ ერთად ვნახეთ ბრალდებულის აღიარება.

ამავდროულად ჩვენ დავადგინეთ მოტივი, რომ ბრალდებულები მოქმედებდნენ მაღალი თანამდებობის პირების დავალებების შესაბამისად. აქედან გამომდინარე ამ ეტაპისათვის გამოძიების მთელი აქცენტი მიმართულია სწორედ დავალების გამცემი პირების იდენტიფიცირებისათვის და ამ მიმართულებით ყველა ღონისძიებას ატარებს საგამოძიებო ორგანო, მათ შორის თქვენთვისაც ცნობილია, რომ დღეს ერთი პირი გამოკითხვაზე იმყოფება.

ამ მიმართულებით აქტიურად ვახორციელებთ მოქმედებებს და შესაბამისი შედეგების თაობაზე საზოგადოებას ინფორმაციას მივაწვდით.

ჩვენ ყველამ ვიხილეთ მათი აღიარება, შესაბამისად რადგან მათ მიერ ჩადენილი ქმედებების გარშემო გამოძიება სრულად არის ამოწურული, დღევანდელ პროცესზე ჩვენ მივმართავთ სასამართლოს შუამდგომლობით, რათა ბრალდებულებს პატიმრობა შეეცვალოს გირაოთი", - განაცხადა პროკურორმა მიხეილ სადრაძემ.

პარლამენტი „ამნისტიის შესახებ“ კანონპროექტს დღეს მეორე მოსმენით განიხილავს. კანონპროექტის განხილვა ადამიანის უფლებათა და იურიდიულ კომიტეტებში გაიმართება, შემდეგ კი პლენარულ სესიაზე გავა.

არსებული პროექტის მიხედვით, ამნისტიის აქტი ნაკლებად მძიმე კატეგორიის დანაშაულებზე ვრცელდება. ამასთან, ზოგიერთი დანაშაულის შემთხვევაში, მისი შინაარსისა და სიმძიმის გათვალისწინებით, ამ დანაშაულის ჩამდენი პირი სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობისა და სასჯელისაგან მხოლოდ იმ შემთხვევაში გათავისუფლდება, თუ ის ნასამართლობის არმქონეა, თუ დაზარალებული თანახმაა ამნისტიის გავრცელებაზე ან თუ ბრალდებულმა/მსჯავრდებულმა დანაშაულის ჩადენის შედეგად მიყენებული ზიანი აანაზღაურა.

„ვერსია“ დაინტერესდა, შეეხება თუ არა ამნისტია მსჯავრდებულ დეკანოზ გიორგი მამალაძეს, რომელიც სასჯელს უკვე რამდენიმე წელია, იხდის. დეკანოზის ძმა, თორნიკე მამალაძე, გვპასუხობს, რომ ამის თაობაზე მას ინფორმაცია არ აქვს და იმედოვნებს, რომ ამნისტია თავის ძმას შეეხება და გათავისუფლდება საპატიმროდან.

აღნიშნული კითხვით დეკანოზის ადვოკატ ქეთი ჩუთლაშვილსაც მივმართე, რომელიც განგვიმარტავს, რომ ელოდებიან პარლამენტის გადაწყვეტილებას:

„ჯერჯერობით ბოლო პროექტი არ გვაქვს ნანახი, საკომიტეტო მოსმენები მიმდინარეობს და როცა დასრულდება და ჩამოყალიბდება კანონპროექტი, ალბათ, გვეცოდინება, რა ფორმით და როგორ შეიძლება შეეხოს, ან საერთოდ შეეხება თუ არა. პირველი ვერსია რაც იყო, იმით არ ეხებოდა დეკანოზ მამალაძეს ეს ამნისტიის აქტი. სანამ არ ვნახავთ პარლამენტის მიერ მიღებულ კანონს, მანამდე არ გვეცოდინება“,- აცხადებს ადვოკატი.

აღნიშნულ საკითხზე „ვერსია“ დეკანოზის კიდევ ერთ ადვოკატ მიხეილ რამიშვილსაც დაუკავშირდა:

- ჯერ არ ვიცით, რა მუხლებზეა საუბარი, ველოდებით საბოლოო ვარიანტს იმის გათვალისწინებით, რომ ჯერ კიდევ რაღაც მუხლებს უმატებენ. ვნახოთ, მეორე მოსმენაზე რა მუხლებს დაამატებენ. დეკანოზს ხომ 108-ე მუხლი აქვს მისჯლი და ვნახოთ, რამდენად შეეხება ეს აქტი.
- ბატონო მიხიელ, დეკანოზს სასჯელის რამდენი წელი აქვს კიდევ მოსახდელი?
- 6 წელი.
- გამოდის, ჯერ სასჯელის ნახევარი არ მოუხდია. ისე, საინტერესოა, რატომ აღარ აქტიურობთ ამ საკითხზე?
- ველოდები სტრასბურგის გადაწყვეტილებას, რასაც მე ვერანაირად დავაჩქარებ. აქტიურობა არ მაკლია, მაგრამ შედეგი რა არის? - ქვეყანა არ არის!... არავის ახსოვს დეკანოზი, პატრიარქსაც ყველაფერი დავიწყებული აქვს და სულ ყველას. კაცის (იგულისხმება დეკანოზი მამალაძე.რედ) სიკვდილს ელოდება ყველა და არ კლავს უფალი, თორემ მარგველაშვილი იყო და, ახლა რომ მორალს მიკითხავს, პრეზიდენტი როცა იყო, შიომ რამდენიც დაურეკა, „აიფეთქა“ თავი და არ შეიწყალა და რა უნდა უყო...
- ახლა როგორი მოლოდინი გაქვთ, შეეხება მამალაძეს ამნისტიის აქტი?
- ეს იმაზეა დამოკიდებული, რას მიიღებს პარლამენტი, რა დავალებას შეასრულებს...

ცნობისთვის, როგორც პარლამენტის თავმჯდომარე არჩილ თალაკვაძემ გუშინ პლენარულ სხდომაზე განაცხადა, „ამნისტიის შესახებ“ კანონპროექტს პარლამენტი უახლოეს დღეებში დაამტკიცებს. 

ამასთან, ზოგიერთი დანაშაულის შემთხვევაში, მისი შინაარსისა და სიმძიმის გათვალისწინებით, ამ დანაშაულის ჩამდენი პირი სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობისა და სასჯელისაგან მხოლოდ იმ შემთხვევაში გათავისუფლდება, თუ ის ნასამართლობის არმქონეა, თუ დაზარალებული თანახმაა ამნისტიის გავრცელებაზე ან/და თუ ბრალდებულმა/მსჯავრდებულმა აანაზღაურა დანაშაულის ჩადენის შედგად მიყენებული ზიანი.

კრიმინალური სამყაროს წარმომადგენლებს, ძირითადად, ერთნაირი ფსიქოლოგია აქვთ. თითოეულ მათგანს, გულის სიღრმეში სჯერა, რომ სამართალდამცავებზე ჭკვიანია და ვერასდროს დაიჭერენ. რა თქმა უნდა, არიან მოუხელთებელი კრიმინალებიც, მაგრამ მათი რიცხვი ერთ პროცენტსაც კი არ აღემატება და კრიმინალური სამყაროს კლასიკოსებად ითვლებიან. გაგიკვირდებათ და, ასეთ მოუხელთებელ კრიმინალებს სამართალდამცავები პატივითაც კი ეპყრობიან და მათ მიერ ჩადენილი დანაშაული, სიზუსტისა და პროფესიონალიზმის გამო, აღფრთოვანებასაც იწვევს. შემთხვევა, რომელზეც ახლა გიამბობთ, სწორედ ასეთ კრიმინალზეა. მას სამართალდამცავები „მილასლავსკადაც“ მოიხსენებდნენ - ცნობილი ფილმის, „ივან ვასილის ძე იცვლის პროფესიას“ გმირი, მილასლავსკი ბინებს ვირტუოზულად ასუფთავებს და ამ შემთხვევაშიც, მილიციას საქმე, სწორედ ვირტუოზთან ჰქონდა, თუმცა ის მთელი „კარიერის“ განმავლობაში, ერთ ბინასაც არ გაჰკარებია.

„თბილისში, ერთ-ერთი საიუველირო მაღაზიიდან, მილიციაში სიგნალი დილით შემოვიდა. მაღაზია გაქურდული იყო, მაგრამ ადგილზე მისულებს, უცნაური სურათი დაგვხვდა. წაღებული იყო მხოლოდ ოქროს ყელსაბამი, საყურე და სამაჯური. მთლიანობაში, ვიტრინებში 200 ათასი მანეთის საქონელი ელაგა, მაგრამ ქურდმა მათ ხელი არ დაადო. იმის ვარაუდი, რომ ქურდს ხელი შეუშალეს, სისულელე გახლდათ. გახსნილი იყო სეიფიც, საიდანაც ასევე, არაფერი იყო წაღებული, არადა, იქ ყველაზე ძვირფასი, ბრილიანტის ნაკეთობები ინახებოდა“, - იხსენებს პოლიციის გადამდგარი პოლკოვნიკი, ბატონი თენგიზი.
მაღაზიაში სიგნალიზაცია გათიშული იყო, ქურდმა იუველირის სიზუსტით იმუშავა, ერთი სამხილიც არ დატოვა, არც თითის ანაბეჭდი, ადგილზე მიყვანილმა ძაღლმა კი სუნი ვერ აიღო - იატაკზე, თუთუნში არეული შავი პილპილი ეყარა, რაც გამორიცხავდა ძაღლის მუშაობას.
ორი კვირის შემდეგ, განყოფილებაში ზარი ტანსაცმლის მაღაზიიდან შევიდა. ადგილზე მისული სამართალდამცავები კიდევ ერთხელ გაოცდნენ - გახსნილი იყო სეიფი, საიდანაც როგორც დირექტორი ამბობდა, დაახლოებით, 2 ათასი მანეთი გაქრა და წაღებული იყო ორი რამ - მამაკაცის პალტო და ქალის ძვირადღირებული ქურქი. არადა, ქურდს შეეძლო, ათეულობით ასეთი ქურქი წაეღო, მაგრამ ხელი არაფერს დაადო.
„ხელჩასაჭიდი ისევ არაფერი გვქონდა. ქურდმა ძალიან სუფთად იმუშავა და რაც მთავარია, შეეძლო, წაეღო ათეულობით ათასი მანეთის საქონელი, მაგრამ ხელი არ მოკიდა. სისულელე იყო იმაზე ფიქრი, რომ ხელი რამემ შეუშალა. არაფერი მსგავსი, მას, უბრალოდ, არ მიჰქონდა იმაზე მეტი, ვიდრე თავად ჰქონდა გადაწყვეტილი. აი, მესამე ეპიზოდმა კი უფრო მეტი კითხვა გააჩინა“, - იხსენებს ბატონი თენგიზი.
მესამე ჯერზე, ქურდმა ტექნიკის მაღაზია გაქურდა. წაიღო საუკეთესო მაგნიტოფონი, ავტოგენით გაჭრა სეიფი და როგორც დირექტორი ამბობდა, სეიფიდან მისი კუთვნილი „მაკაროვი“ გაქრა. წესით, მაშინ იარაღის ტარების უფლება, მხოლოდ მილიციელს ჰქონდა, მაგრამ თანამდებობის პირები იარაღზე მაინც „ჩალიჩობდნენ“ და ინახავდნენ. მაღაზიის დირექტორმა კარგად იცოდა, რომ ეს დარღვევა იყო, მაგრამ რომ არ ეთქვა და მოპარულ იარაღს სადმე გაესროლა, უფრო მეტი შარი იქნებოდა. ჰო, სეიფში იარაღის გარდა, 25-მანეთიანების 4 შეკვრა ანუ 10 ათასი მანეთი იდო, თუმცა დამნაშავემ ხელი არ მოჰკიდა.
„ეჭვმიტანილი კი არ ქურდობდა, დაგვცინოდა. ის უმარტივესად უვლიდა გვერდს ყველა დაბრკოლებას, შედიოდა მაღაზიაში, იქ რამდენ ხანსაც სურდა, ჩერდებოდა, შემდეგ, ასევე, შეუმჩნევლად ბრუნდებოდა უკან და ვერ ვპოულობდით. ავტოგენით გაღებული სეიფები მხოლოდ მინიშნება იყო, რომ ესეც შეეძლო, შეეძლო აურაცხელი ფული ეშოვნა, მაგრამ არ აკეთებდა. გაბრაზებულები კი არა, გაცოფებული ვიყავით. ამის მიუხედავად, ზემოდან ძალიან არ გვაწვებოდნენ, რადგან ზარალი დიდი არ იყო, მაგრამ ქურდის დაჭერა ღირსების საქმე გახლდათ“, - გვიყება ბატონი თენგიზი.
ბევრი რომ არ გავაგრძელოთ, რვა წლის განმავლობაში, საქართველოს სხვადასხვა ქალაქში, ქართველმა „მილასლავსკიმ“ 17 ქურდობა ჩაიდინა და ერთხელაც არ გაბმულა. ყოველ ჯერზე, სამართალდამცავები სულ უფრო და უფრო რწმუნდებოდნენ მის პროფესიონალიზმში და აღტაცებას ვერ მალავდნენ. ერთ-ერთი საიუველირო მაღაზიის გაქურდისთვის, მან გვერდით, მიტოვებული შენობიდან 50 მეტრის გვირაბი გათხარა - საჰაერო ვენტილაციებითა და სამაგრი ბოძებით. მაღაზიიდან კი გულის ფორმის ოქროს გულსაკიდი წაიღო ანუ ამდენი მხოლოდ გულსაკიდისთვის იწვალა, როცა შეეძლო, მინიმუმ, 100 ათასი მანეთის ოქროულობა გაეტანა. მილიციისთვის, სამწუხაროდ, ისევ არანაირი კვალი და გვირაბში, ლამის მუხლამდე დაყრილი თუთუნისა და შავი პილპილის ნაზავი.
როგორც წესი, 8 მარტი დასვენების დღე გახლდათ. ერთ-ერთი მაღაზიის თანამშრომლები, სამსახურში მაინც მივიდნენ, მოილხინეს, საღამოს კი დაიშალნენ. დილით, უკან დაბრუნებულებს, მაღაზია გაქურდული დახვდათ. ქურდმა ახალი პალტო წაიღო, ხოლო ადგილზე ის დატოვა, რომელიც რამდენიმე წლის წინ მოიპარა. ამასთან, მაღაზიის თანამშრომლები ირწმუნებოდნენ, რომ შამპანურის გაუხსნელი ბოთლი და ნახევარი ტორტი დატოვეს. შამპანური დაცლილი იყო, ტორტი - შეჭმული. სუფრას ერთი ჭიქა აკლდა, სავარაუდოდ, ის, რომლითაც ქურდმა შამპანური დალია. რაღა თქმა უნდა, სამართალდამცავებმა პალტოს შესწავლა დაიწყეს. ქურდის თავხედობას საზღვარი არ ჰქონდა, მოპარული პალტო გამოიცვალა და ძველი ადგილზე დატოვა. პალტოს ჯიბე გახეული იყო და ქაღალდის ნაგლეჯი ეგდო, სადაც მისამართი და გამოძახების დრო ეწერა. სამართალდამცავები მისამართზე გავიდნენ, კარი მოხუცმა ცოლ-ქმარმა გააღო და გაიხსენეს, რომ ორი წლის წინ, რადიო-ხელოსანი გამოიძახეს, მაგრამ ის არ მივიდა ანუ ეს ძაფიც გაწყდა. სამაგიეროდ, რადიო-ხელოსნების შემოწმება დაიწყეს და რაც მთავარია, მილიციას ჰქონდა პალტო ანუ შეეძლო ქურდის სხეულის ზომა-წონაზე გარკვეული წარმოდგენა ჰქონოდა. იმის გათვალისწინებით, რომ ყველა ქურდობა არა მარტო გონებრივ, არამედ, კარგ ფიზიკურ მონაცემებსაც მოითხოვდა, გამოძიება გამორიცხვის მეთოდით წავიდა და საბოლოოდ, არჩევანი 35 წლის მამაკაცზე შეაჩერა. მისი თვალთვალი დაიწყეს. ის ცოლსა და ერთ შვილთან ერთად ცხოვრობდა, რადიო-ქარხანაში მუშაობდა და არაფრით გამოირჩეოდა. არ იყო ნასამართლევი, არ ეტყობოდა, რომ ბევრი ფული ჰქონდა, წელიწადში ერთხელ, დასასვენებლად დადიოდა, ძირითადად. საქართველოს ზღვისპირეთში, ან სოფელში.
თვალთვალმა შედეგი სამი თვის შემდეგ გამოიღო. რატომ უთვალთვალებდნენ მას ამდენი ხნის განმავლობაში? - იმიტომ, რომ გამოძიებას არც სხვა ვერსია ჰქონდა და არც სხვა ეჭვმიტანილი ჰყავდა. სამი თვის შემდეგ, ღამით, ეჭვმიტანილი სახლიდან მცირე ზომის ჩანთით გამოვიდა და გეზი სათამაშოების მაღაზიისკენ აიღო. მაღაზიაში ფანჯრიდან შევიდა და სამართალდამცავები მაშინ დაადგნენ, როცა სეიფს ჭრიდა. სხვა ნივთებთან ერთად, ჯიბეში, წლების წინ მოპარული „მაკაროვი“ უპოვეს.
„ჩემი ცოლი სიცოცხლეზე მეტად მიყვარს. მას უარს ვერაფერზე ვეუბნები და ამიტომ, როცა რამეს მთხოვდა და ფული არ მქონდა, უბრალოდ, ვიპარავდი. არ მჭირდებოდა იმაზე მეტი, რასაც ცოლი მთხოვდა, ამიტომ არ მიმქონდა არაფერი, სეიფებს კი ინტერესის გამო ვხსნიდი, მაინც შესული ვიყავი და მაინტერესებდა, რას ინახავდნენ იქ მდიდარი დირექტორები. მერე და მერე, აზარტში შევედი და უკვე ყველაფერი, არა მხოლოდ ცოლის სურვილების ასრულებად, არამედ, სამართალდამცავებთან თამაშში გადაიზარდა. არ მეგონა, თუ დამიჭერდით და ერთადერთი თხოვნა მექნება - არ დამხვრიტოთ“, - ეს იყო დაკავებულის აღიარება.
სასამართლოზე გაირკვა, რომ დაკავებულს, საერთო ჯამში, სახელმწიფოსთვის 17 ათასი მანეთის ზარალი ჰქონდა მიყენებული. ამ თანხაში შედიოდა სეიფების გაჭრა, საკეტების გატეხვა და ა.შ., მაგრამ იმავე სასამართლოზე ითქვა, რომ მას შეეძლო ნახევარი მილიონის ქონება მოეპარა, თუმცა ეს არ გააკეთა. სასამართლომ დაკავებულს 15 წლით თავისუფლების აღკვეთა მიუსაჯა.
„ჩემი „მილასლავსკი“, რამდენიმე წლის წინ, ერთ-ერთ მონასტერში ვნახე, ბერად არის აღკვეცილი. მე ვერ ვიცანი, თავად მიცნო, დამლოცა. ნაღვლიანად მითხრა, 15 წელი სრულად მოვიხადე, ერთი დღეც არ მაპატიეს. ციხეში ყოფნის მესამე წელს, ცოლი გათხოვდა, ხოლო შვილს ჩემი ნახვა არ უნდა, კრიმინალ მამასთან საერთო არაფერი მაქვსო. მეც ეკლესიაში წამოვედი და მათი სულებისთვის ვლოცულობ“, - გაიხსენა მის მიერ დაკავებულთან ბოლო შეხვედრა, ბატონმა თენგიზმა.

ბათო ჯაფარიძე

 

 როცა კეფაში მესვრით, გაიხსენეთ, რომ მთელმა სისტემამ ერთ ქალს ვერ აჯობა!“

იტალიაში ჩატარებული სპეცოპერაცია, რომლის დროსაც საქართველოს 55 მოქალაქე დააკავეს, ფართოდ არ გაშუქებულა. მხოლოდ გაკვრით ითქვა, რომ აღნიშნულ სპეცოპერაციაში, ევროპაში მყოფი საქართველოს პოლიციის ატაშეებიც მონაწილეობდნენ. რეალურად, კი არ მონაწილეობდნენ, არამედ, თავიდან ბოლომდე იყვნენ ჩართულნი. სპეცოპერაცია ექვსი თვის განმავლობაში მზადდებოდა და მისი კოდური სახელი „Kanonieri Qurdi“ იყო.

 სპეცოპერაცია - „Kanonieri Qurdi“, ექვსი თვის განმავლობაში მზადდებოდა. მასში აქტიურ მონაწილეობას იღებდნენ ევროპის სხვადასხვა ქვეყანაში მყოფი საქართველოს პოლიციის ატაშეები. საქმე ის გახლავთ, რომ ევროპაში მყოფმა ქართველმა კრიმინალებმა ადგილობრივებზე იქორწინეს და როგორც გვარები, ისე სახელებიც შეიცვალეს. ამიტომ, მათი ვინაობის დადგენა ევროპელი სამართალდამცავებისთვის რთული იყო. სამაგიეროდ, ქართველმა ატაშეებმა მათი არა მარტო ნამდვილი სახელები და გვარები იცოდნენ, არამედ, ისინი თითოეულს სახეზეც კი იცნობდნენ. საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრომ რამდენიმე ათეული ტომი გამოგვიგზავნა და მათი იდენტიფიკაციისთვის საჭირო მასალა შეგროვდა. სპეცოპერაციის სახელწოდება - „Kanonieri Qurdi“-ც ქართველმა ატაშეებმა მოიფიქრეს, რაც ქართულ ენაზე, კრიმინალური სამყაროს უმაღლეს იერარქიულ საფეხურზე მყოფ პირს ნიშნავს“, - წერს იტალიური მედია.

იმავე დღეს, სპეცოპერაცია ჩატარდა საფრანგეთის ოთხ ქალაქში. სპეცოპერაციის კოდური სახელწოდება საფრანგეთში, „Bratva-35“ იყო (ესეც ქართველ ატაშეებს მოუფიქრებიათ) და როშ-სიურ-იორში, ანჟერში, ბორდოსა და რენში, საქართველოს 17 მოქალაქე დააკავეს. მათ შორის, „კანონიერი ქურდი“ კახა ალიშბაია (მეტსახელად, „კახა ზუგდიდსკი“). სხვათა შორის, ალიშბაია ის იშვიათი გამონაკლისია, რომელმაც საქართველო ძალიან ადრე, 90-იანი წლების მიწურულს დატოვა.

იმავე დღეს ანუ 9 თებერვალს, აღნიშნული სპეცოპერაციის ფარგლებში, პოლონეთში, საქართველოს ორი მოქალაქე დააკავეს, საბერძნეთში, ბელგიასა და სლოვენიაში კი - თითო-თითო.

ბოლო დროს, ევროპის სხვადასხვა ქვეყანაში გახშირებული კრიმინალური შემთხვევების გამო, გაჩნდა იმის შესაძლებლობა, რომ საქართველოს მოქალაქეებისთვის ევროკავშირის ქვეყნებში უვიზო მიმოსვლა შეეზღუდათ. ამიტომ, საქართველოს ხელისუფლებამ მაქსიმალურად ითანამშრომლა ევროპელ სამართალდამცავებთან და სპეცოპერაციაშიც აქტიური მონაწილეობა მიიღო. ამით, ქართულმა მხარემ დაადასტურა მზაობა, რომ კრიმინალს ნებისმიერ დონეზე ებრძვის და მზად არის, დახმარება, როგორც დოკუმენტურად, ისე ადამიანური რესურსით გაუწიოს“, - ესეც იტალიურ პრესაში დაიწერა.

 

 

იგი სასჯელს სტივენ სიგალის დარეკეტების გამო იხდიდა

ამერიკის შეერთებულ შტატებში, ჩრდილოეთ კაროლინის შტატში, ბატნერის ფედერალურ ციხეში, 81 წლის ასაკში გარდაიცვალა გამბინოს კლანის ბოსი პიტერ არტურ გოტი. იგი იყო მაფიის მეთაურის ჯონ გოტის უფროსი ძმა, რომელმაც მისი ადგილი 2002 წელს, ჯონის გარდაცვალების შემდეგ, დაიკავა.

პიტერი ერთ-ერთი იყო 13 შვილიდან, მათგან ჯონ ჯოზეფ გოტსა და ფილომენტა დე კარლოს ხუთი ვაჟიშვილი ჰყავდა, უფროსი კი სწორედ პიტერი იყო. გამბინოს კლანში შედიოდნენ პიტერ გოტი, ჯონ გოტი, გამბინი კაპო ჯინ გოტი, კაპო რიჩარდ გოტი და ვინსენტ გოტი, რომელიც კლანის ხელმძღვანელი ვერ გახდა და ბოლომდე იტალიური მაფიის ჩვეულებრივ „ჯარისკაცად“ დარჩა.

პიტერ გოტის ჰყავდა ერთადერთი ვაჟი - პიტერ გოტი უმცროსი, რომელიც მაფიის სამყაროში ცნობილია მეტსახელით „ცალთვალა“, რადგან გლაუკომის გამო ერთი თვალით დაბრმავდა. მაფიის მეთაური - ჯონი არ ფიქრობდაა, რომ მისი უფროსი ძმა პიტერი საკმარისად ჭკვიანი იყო საიმისოდ, რომ მაფიის წევრი ყოფილიყო და, ალბათ, სწორედ ამიტომ იგი გახდა ცნობილი, მეტსახელით - „უჭკუო დონი“. პიტერი მამის კვალს გაჰყვა და ნაგვის მანქანაზე მუშაობდა მანამდე, სანამ მან თავი არ დაარტყა გიგანტური ამერიკული ნაგვის მანქანის ბორტს და არ მიიღო ინვალიდობის პენსია. პენსიაზე გასვლის შემდეგ იგი დაკავებული იყო რეკეტით, რაც შეერთებულ შტატებში ორგანიზებული დანაშაულებრივი საქმიანობაა.

დიდი ხნის განმავლობაში ჯონ გოტი წყლიდან მშრალი გამოდიოდა (ძირითადად მისი ადვოკატის - ბრიუს კატლერის ძალისხმევით), მაგრამ 1992 წელს მას საბოლოოდ სამუდამო პატიმრობა მიუსაჯეს. პროკურატურას დიდად დაეხმარა წარმატებით დამონტაჟებული მიკროფონი და განგსტერი სემი გრავანო, მეტსახელად „ხარი“, რომელიც ჯონის მარჯვენა ხელი იყო და 19 ადამიანი მოკლა, მაგრამ დაკავების შემდეგ ჩვენება მისცა მის წინააღმდეგ.

პიტერი, ბუტნერის ციხეში სწორედ „ხარის“ მკვლელობის შეკვეთის გამო მოხდა, მან მოღალატის მკვლელობა 70 000 დოლარად შეუკვეთა. გრავანოს მკვლელობა ჩაიშალა, „ხარს“ მოსწყინდა მოწმეთა დაცვის პროგრამით ცხოვრება. მიატოვა იგი და დაუბრუნდა ჩვეულ საქმიანობას. ცოტა ხანში იგი დააკავეს ნარკოტიკების რეალიზაციის გამო, წარსული დამსახურებების მიუხედავად, ეს ფაქტი მას არ აპატიეს და ციხეში გაუშვეს.

ჯონ გოტის გასამართლების შემდეგ, მისი ვაჟი ჯონ უმცროსი და პიტერ გოტი ნათლიის ბრძანებებს გადასცემდნენ გამბინოს კლანის წევრებს. 1999 წელს თავად ჯონ უმცროსიც ციხეში მოხვდა, ხოლო პიტერი, ანუ „უჭკუო დონი“, ოფიციალურად გახდა კლანის ლიდერი.

2002 წელს, ჯონ გოტის საპყრობილეში გარდაცვალებამდე რამდენიმე დღით ადრე, „ფებეერ“-მა პიტერსაც რეკეტირების ბრალი წაუყენა, იგი ამჯერად გამოძალვას, ფულის გათეთრებას, დოკერებისგან და სატრანსპორტო კომპანიებისგან ხარკის შეგროვებასა და ბოლოს, კინომსახიობ სტივენ სიგალის დარეკეტებას ეხებოდა. ეკრანზე სიგალი ვაჟკაცურად ანადგურებს მკვლელებსა და განგსტრებს, მაგრამ რეალურ ცხოვრებაში მაგრად შეშინდა.

ბრუკლინში პიტერ გოტის სასამართლო პროცესამდე 12 წლით ადრე, მსახიობი მონაწილეობდა გადაღებებზე ფილმისა „სამართლიანობის სახელით“, სადაც იგი მუშტებით, ფეხებითა და ბილიარდის ჯოხით გაუმკლავდა ყაჩაღებს. მაგრამ როდესაც მაფიოზები 2000 წელს მას ტორონტოში ეწვივნენ, სადაც ის „გამჭოლ ჭრილობებს“ იღებდა და მას ბრუკლინის რესტორანში შეხვედრა დაუნიშნეს, სიგალმა, მისი თქმით, შიში იგრძნო, თუმცა ის, როგორც ყოველთვის, იარაღით იყო და მისი დაცვაც იქვე ტრიალებდა.
2003 წლის თებერვალში, როდესაც ბრუკლინის ფედერალურ სასამართლოში დაზარალებული სიგალი ჩვენების მისაცემად მივიდა, 7 განგსტერის, მათ შორის სამი გოტის, მოსამართლეს ფრედერიკ ბლოკს მანამდე ნახევრადცარიელი დარბაზი, გადაჭედილი დახვდა.

სასამართლო დარბაზში წლების განმავლობაში პერიოდულად ვხვდებოდი „ცხვირის ცხვირს", ან "ცხვირს", როგორც რუსმა კრიმინალებმა თავიანთ კოლეგა ამერიკული მაფიის წარმომადგენლები უწოდეს, მაგრამ მისი ნომენკლატურა ასე ახლოდან პირველად ვხედავდი.

დარბაზში შესულმა პიტერ გოტიმ მეგობრულად უთხრა პრესას „დილა მშვიდობისა“ და სასამართლოს მხატვარს ჰკითხა: „როგორ მოგწონთ ჩემი ჰალსტუხი?“ ჯონ გოტი ცნობილი ფრანტი იყო, ათასდოლარიანი იმპორტირებული კოსტუმები ეცვა (მაშინ ეს ფული იყო) და ხელით შეღებილი აბრეშუმის ჰალსტუხები ეკეთა. პიტერს ამჯერად ოქროსფერი ჰალსტუხი ეკეთა.

სანამ სიგალს დაკითხავდა, მოსამართლემ შესვენება გამოაცხადა. ზოგი ბრალდებული ადგა, პიტერ გოტი და მისი ნათესავები მიუახლოვდნენ დაბალ ბარიერს, რომელიც საზოგადოებას მათგან აშორებდა და მცირე საუბარი დაიწყეს სასამართლოს მხატვრებთან, დედა-შვილ შეპარდებთან, რომლებიც ბარიერს მიუახლოვდნენ. მეორე მხრიდან და მაფიოზებს ესკიზები აჩვენეს, რომელიც მოეწონათ. განგსტრები იყვნენ დახვეწილები, გალანტურები და გამოირჩეოდნენ მომხიბვლელობით. მათ სისხლის სამართლის საქმეში არ იყო არც ერთი მკვლელობა, რაც ძალზე იშვიათია ამ წრეში.

სიგალი შემოიყვანეს არა დარბაზის ფართო კარიდან, რომლითაც პრესა და საზოგადოება შემოდიოდა, არამედ მოსამართლის უკანა კარიდან, რომელსაც ჩვეულებრივ ნაფიცი მსაჯულები იყენებენ. მსახიობს აბრეშუმის პერანგი და ყავისფერი პიჯაკი ეცვა.

მოკლედ, მისმა ყოფილმა ბიზნესპარტნიორმა, ბრუკლინის ფარმაცევტმა, ჯულიუს ნასომ, სიგალს მოსთხოვა ვალი გადაეხადა. სიგალს სჯეროდა, რომ მას არაფერი ევალებოდა. ნასომ დახმარებისთვის მიმართა თავის ძველ მეგობარს ენტონი სიკონს, რომელიც ბრალდებული იყო არა მხოლოდ სიგალის, არამედ დოკის მუშების რეკეტშიც. მათგან მიღებული ხარკი კონვერტებში მოათავსეს და კლანის ნომენკლატურის ზედა ნაწილს, ანუ გოტებს გადასცეს. თავდაპირველად, სიგალმა ძალიან ჩუმად უპასუხა პროკურორის კითხვებს და მოსამართლემ სთხოვა, უფრო ხმამაღლა ესაუბრა.

მსახიობს ჰკითხეს, რატომ არ დაურეკა მაშინვე FBI-ს. სიგალმა განმარტა, რომ თუ იგი მოწმეების დაცვის პროგრამით ისარგებლებდა, მას გაუჭირდებოდა ფილმებში თამაში. „ისინი ვერ დამეხმარებიან,“ - თქვა მან FBI– ს შესახებ, „მათ არ შეუძლიათ ჩემი დაცვა“.

როდესაც ფედერალური ბიურო მასთან მივიდა, მან უარი თქვა კითხვებზე პასუხის გაცემაზე, კონსტიტუციის მეხუთე შესწორების მოტივით, რომელიც იცავს ადამიანს თვითდანაშაულისგან. პროკურატურას მოუწია მისი სასამართლოში გამოძახება და იმუნიტეტის დაპირება.

მან ახსნა, თუ როგორ ისწავლა საბრძოლო ხელოვნება და ცეცხლსასროლი იარაღის გამოყენება. ასევე შენიშნა, რომ ზოგჯერ გაკვეთილებს აძლევდა სამართალდამცავებს. მას ჰკითხეს, თან იარაღი ხომ არ გაქვსო და „სულ ვატარებო“, - უპასუხა სიგალმა.

- ახლაც თან ხომ არ გაქვს, შემთხვევით? - მხიარულად იკითხა მოსამართლემ (აშშ-ს სასამართლოში შესვლისას FBI–ს ოფიცრებიც კი ვალდებულნი არიან, იარაღი დაცვას გადასცენ).

ბრუკლინში, რესტორან Gage & Toller-ში შეხვედრის აღწერის დროს, მსახიობმა აღნიშნა, რომ როდესაც სიკკონმა დამიღრიალა, „მიყურე, როცა ლაპარაკობ!“, განგსტერული ფილმი გაახსენდა. ბრალდებულების ადვოკატმა ჯორჯ სანტ-ანჯელომ სარკასტულად იკითხა თუ რატომ იმალებოდა სიგალი მეხუთე შესწორების უკან, თუ იგი უდანაშაულო მსხვერპლი იყო, და რატომ ცდილობდა ცენტრალური სადაზვერვო ბიუროს ყოფილი თანამშრომლის დაქირავებას ვინმეს მოსაკლავად.

თუ სანტ-ანჯელოს სურდა სიგალი წონასწორობიდან ამ გზით გამოეყვანვა, მიზანი მიღწეული იქნა. მსახიობმა ხელები აიქნია და აყვირდა: „ეს გიჟია! მე აქ ბრალდებული არ ვარ!“ მოსამართლემ ადვოკატს დაავალა თემა შეეცვალა. დაცვის მხარის თქმით, სიკკონი სიგალს კი არ დაემუქრა, მას უბრალოდ სურდა დახმარებოდა მხარეებს საკითხის მშვიდობიანად მოგვარებაში. სიკკონი ნასამართლევი იყო ისევე, როგორც მისი თანამზრახველები.

ამის შემდეგ, პიტერ გოტი მანჰეტენში სხვა დანაშაულისთვის გაასამართლეს, დამნაშავედ სცნეს და 25 წელი მიუსაჯეს. შარშან, მისმა ადვოკატმა ორჯერ მიმართა სასამართლოს გამოეშვათ მოხუცი, რომელიც უკვე 17 წელია იჯდა. მან ასევე სასამართლოს გადასცა გოთის 22 დაავადების სია, პოდაგრიდან დაწყებული დემენციით დამთავრებული, თუმცა მოსამართლემ უარი განაცხადა პიტერის გათავისუფლებაზე.

რუსეთში ცნობილი ქართველი „კანონიერი ქურდის“, გიორგი უგლავას (მეტსახელად ტახი) სასამართლო პროცესი მიმდინარეობს. რუსი სამართალდამცავები მას კრიმინალური დაჯგუფების ჩამოყალიბებას და არაერთი დანაშაულის ჩადენას ედავებიან. უფრო ზუსტად, რუსული მართლმსაჯულება ამტკიცებს, რომ „ტახი“ ამ დაჯგუფებას მართავდა და თავად არც ქურდობაში იღებდა მონაწილეობას, არც _ ძარცვასა და ყაჩაღობაში.
საერთო ჯამში, რუსები ამტკიცებენ, რომ უგლავას მიერ შექმნილმა კრიმინალურმა დაჯგუფებამ 163 (!) დანაშაული ჩაიდინა, დაზარალებულთა რიცხვი 280 ადამიანს აჭარბებს, მაგრამ საქმე ის გახლავთ, რომ არცერთი დაზარალებული და არცერთი დაკავებული ხელს „ტახისკენ“ არ იშვერს და არ ამბობს, რომ მას მომხდარ დანაშაულებთან საერთო აქვს.
როგორც რუსული მედია ამტკიცებს, ყველაზე „ცუდ“ შემთხვევაში, „კანონიერი ქურდის“ სტატუსის გამო, უგლავას რამდენიმე წლით აღუკვეთენ თავისუფლებას.
პარალელურად, მოსკოვში, კიდევ ერთი „კანონიერი ქურდი“, დავით ფანჩვიძე (იგივე, გიორგი ყიფიანი) დააკავეს. მას ნარკოტიკების შენახვა ედება ბრალად, თუმცა დიდია შანსი, რომ ფანჩვიძეც სწორედ სტატუსის გამო გაასამართლონ. ბოლოს ის ციხიდან სამი წლის წინ გათავისუფლდა, თუმცა „კანონიერი ქურდების“ წინააღმდეგ მიღებული კანონის მიუხედავად, რუსეთი არ დაუტოვებია და მოსკოვის პრესტიჟულ უბანში მშვიდად ცხოვრობდა.

ბათო ჯაფარიძე

რუსეთში "ნოვიჩოკით" მოწამლული ოპოზიციონერი ალექსეი ნავალნი, ბერლინის საავამდყფოდან, 32 დღის შემდეგ გაწერეს და ის მკურნალობას სახლში გააგრძელებს.