Menu
RSS

„ის, რასაც მოგიყვები, შეიძლება არ დამიჯერო, მაგრამ ფაქტებით დავამტკიცებ!“

ზურა ოდილავაძე კულტურის სამინისტროს, გამომცემლობებსა და სახაზინო მწერლებს ამხელს! 

 

რატომ გაქრა ფრანკფურტის ფესტივალზე წარსადგენი 8 ავტორიდან შვეიცარელი ექსპერტის მიერ შერჩეული და სახელმწიფო ხარჯით გერმანულად თარგმნილი წიგნი, რისი ეშინიათ ქართველ გამომცემლებს და რატომ არ წერენ მწერლები აგვისტოს ომზე?!

მშობლები საკავშირო მასშტაბით გამორჩეული ექიმები ჰყავდა. სავარაუდოდ, სწორედ ამიტომ მისი მშობლები სამუშაოდ კამჩატკაზე გაუშვეს, სადაც ჩვენი დღევანდელი ინტერვიუს გმირიც ცხოვრობდა და როცა საქართველოში შვიდი წლის ასაკში ჩამოიყვანეს, ქართული, უბრალოდ, არ იცოდა. მერე მშობლიურ სამტრედიაში დასახლდნენ, მაგრამ მალევე უკეთესი განათლების მისაღებად თბილისში გადმოვიდა. მშობლების კვალს გაჰყვა, ექიმი გახდა, მშობლების დარად გამორჩეული თავის სფეროში, მაგრამ როგორც ბევრი, ისიც ნარკოტიკმა ჩაითრია. წამალმა ყველაფერი დააკარგვინა, სულ ყველაფერი _ სამსახური, მეგობრები, საცხოვრებელი სახლები თბილისში, ცოლ- შვილი და მაშინ როცა საავადმყოფომაც აღარ მიიღო, ვერ გადარჩებაო, მშობლიურ სამტრედიაში დაბრუნდა. სამი წელი გაუნძრევლად იწვა და სიკვდილს ელოდა. ისევ დედა უვლიდა... 

სამი წლის შემდეგ წამოდგა. მიხვდა, რომ ნარკოტიკი სიკვდილისკენ სავალი გზა იყო და ეკლესიას მიაშურა. 15 წელი მედავითნედ დაჰყო და მაშინ, სწორედ მაშინ როცა ბერად უნდა შემდგარიყო, ეკლესია დატოვა და თავისი პირველი წიგნი _ „ნიუ ბაბილონის მეთოჯინეები“ გამოსცა. საზოგადოებამ უკვე მწერლის რანგში გაიცნო და ერთ წიგნს მეორე მოჰყვა, მეორეს _ მესამე და ასე, ცხრა გამოცემული წიგნი დაუგროვდა, თუმცა დაწერილიც კიდევ ბევრი აქვს და საწერიც, მაგრამ მიხვდა, რომ აღარ უბეჭდავენ და ამის მიზეზი მისი წიგნების შინაარსი, განცხადებები და გნებავთ, მისი ცხოვრების წესია. მოკლედ, ჩვენი დღევანდელი რესპოდენტი, ყოფილი ექიმი, ყოფილი ნარკომანი, ყოფილი მედავითნე და მოქმედი მწერალი, ზურა ოდილავაძეა.

_ ის, რასაც მოგიყვები, შეიძლება არ დამიჯერო, მაგრამ ფაქტებით დავამტკიცებ, რომ დღევანდელ მწერლობაში საქმე ისეთ სისტემასთან გვაქვს, შეიძლება გაგიჟდეს კაცი. ეს არის სახელმწიფო ცენზურის სისტემა, შეუვალი სისტემა, რომელსაც ებრძვი და ვერ ერევი. აი, ახლა აგიხსნი, როგორ ხდება ეს. 

აი, მაგალითად, 20 წლის ბიჭი იწყებს წერას და ნელ-ნელა ეჩვევა აბსოლუტურ დიქტატურას, მონებას ეჩვევა. სამი რგოლია სულ _ კულტურის სამინისტრო ანუ სახელმწიფო სისტემა, ყველაზე მძლავრი რგოლი, მერე მოდიან გამომცემლები, რომელთა გადასაწყვეტია, დაგიბეჭდავენ თუ არა წიგნს. მერე _ მწერლები... აი, სახაზინო მწერლები, რადგან ხაზინის ხარჯზე არიან. თუმცა ამათი გამტყუნება ძნელია, რადგან ერთი ხმაც რომ დაძრას, დამთავრებულია იმის პიარიც, წიგნიც, ტელევიზიაც, გამოცემაცა და მწერლობაც. ამ სახაზინო მწერლებში ყველას თავის როლი აქვს, ეს ცოტა პროტესტანტია, ის ცოტა _ ანალიტიკოსი, მეამბოხე... როლები აქვთ მორგებული. თავიდან მეც ჩამითრია ამ ყველაფერმა, წიგნი რომ დავწერე და ტაში დამიკრეს... მომეწონა ძალიან, მაგრამ წიგნის დაწერიდან გამოცემამდე მინიმუმ ორწლიანი ხვეწნა მიდის ანუ დამონების პროცესი მიმდინარეობს. თუმცა თავიდან ჩემთვის არ ეცალათ, მაგრამ მერე მოიცალეს. დაახლოებით, 2014 წელს მოიცალეს და შენს დასაცავად არავინ ხმას არ ამოიღებს, რადგან მშიერს დატოვებენ, სასიკვდილოდ გაწირავენ. 

_ თქვენ გაგწირეს? 

_ გამწირეს და მოგიყვები დეტალებში. ვერც კი წარმოიდგენ, რა თანხებზეა საუბარი. მაგალითად, ბოლოს რომ კამათობდნენ მანანა ბერიკაშვილი და დეა მეტრეველი, საუბარი 16 მილიონ ლარზე იყო. 

_ მანანა ბერიკაშვილი ვინც არის, ვიცი, დეა მეტრეველი ვინ არის და 16 მილიონი ძალიან დიდი თანხაა, ბატონო ზურა... 

_ კულტურის სამინისტრომ შექმნა სსიპი, წიგნის ცენტრი, რომელიც ყველაფერს განაგებს _ თარგმნას, ფრანკფურტში წასვლას, გამოცემას... ყველაფერს რა. ამ ცენტრის ხელმძღვანელია დეა. რაც შეეხება 16 მილიონს... წარმოიდგინე, მთელი სახელმწიფო ემზადება ფრანკფურტში წარსადგენად, ყველაფერი უნდა დადოს და დაიწყება, რომ ფრანკფურტის ფესტივალი არის ჩვენი ცხოვრების აზრი, პური, ღვინო... და ცოტა ხანი გაბოლებენ რა ამით, პური არ არის, სანახაობას გვიქმნიან. ამ ყველაფერს ხელმძღვანელობს დეა. ათი ათასობით ევრო ჰონორარები, ჯგუფების ჩასვლა, იქ ცხოვრება. და ეს ყველაფერი სწორედ მეტრეველს აბარია. თავიდან გიჟდებოდა ჩემზე, ჩემი წიგნის პრეზენტაციაზე დადიოდა, თქვენი ფანი ვარო და... თუმცა, მანამდე მოდი, ჯერ მეორე რგოლს გეტყვი _ გამომცემლები. 

საქართველოს წიგნის გამოცემა წამგებიანია. აი, ყველაზე ცნობილი და „ნავაროჩენი“ მწერალი რომ გაგიგია, მაგის გამოცემაც კი წამგებიანია, პრაქტიკულად, ქველმოქმედებაა რა. თუ შემთხვევით რამე გაარტყეს, მაშინ ჰო, მაგრამ ეს ძალიან, ძალიან იშვიათად ხდება. გამომცემლები, რომლებიც წესით უნდა იყვნენ დამოუკიდებლები, ბეჭდონ, რაც სურთ, მაგრამ... წამგებიანია მწერლების წიგნების გამოცემა. მომგებიანია მხოლოდ და მხოლოდ სასკოლო წიგნები, მაგრამ უზარმაზარ თანხებზეა საუბარი ასი ათასობით ლარზე, მილიონებზე. 

_ და სკოლის სახელმძღვანელო მწერლებთან რა შუაშია? 

_ თავშია. თუ გამომცემლებმა არასასურველი მწერლის წიგნი გამოსცეს, ჩათვალე, რომ სკოლის შეკვეთას დაემშვიდობა. შესაბამისად, მათ იციან, ვინ არ უნდა დაბეჭდონ და უარს ამბობენ. მე მართლა იდიოტი კი არ ვარ და კი არ ვამბობ, რომ ზის ივანიშვილი და მითითებებს აძლევს, ოდილავაძე არ დაბეჭდოთ და სხვა დაბეჭდეთო. სისტემაა აწყობილი და შესანიშნავად მუშაობს, ყველამ ყველაფერი უთქმელად იცის. 

_ ბატონო ზურა, სწორად გამიგეთ, მაგრამ ნებისმიერ გამომცემელს შეუძლია თქვას, არ მომწონს ოდილავაძის დაწერილი, არ ვარგა და არ ვბეჭდავ. რით ამტკიცებთ, რომ ოდილავაძე კარგად წერს, ავიწროვებენ და არ უბეჭდავენ ცენზურის გამო... 

_ მაგალითებით გეტყვი. 2014 წელს გაირკვა, რომ ფრანკფურტის ფესტივალზე მასპინძელი ქვეყანა უნდა იყოს საქართველო. მაშინ 

სამინისტროში ჰყავდათ შვეიცარიელი ექსპერტი, ვინმე ქალბატონი რახელი. რა თქმა უნდა, დამოუკიდებელი და მიუკერძოებელი, რომელიც ცდილობდა ყველაფერში ჩარევას, მაგრამ სამინისტრომ და დეა მეტრეველმა დიდი ფულის სუნი იგრძნეს და ეს რახელი მარტივად მოტეხეს, მაგრამ ამ ქალბატონმა მოასწრო შემდეგი _ შეარჩია რვა ავტორი, რომელიც ფრანკფურტში უნდა წასულიყო. მათ შორის ვიყავი მეც, აი, ნახა რახელმა, მოეწონა ვიღაც ოდილავაძე, შეარჩია და თქვა, რომ ეს უნდა იყოსო. შეარჩია წიგნი „იმპერიის ორსულობა“, თარგმნეს გერმანულად _ ანუ კულტურის სამინისტრომ დაუჯერა რახელს, ისე თარგმნა, რომ თავად წაკითხული არც ჰქონდათ, არ ეცალათ ჩემთვის. ატყდა ამბავი, მილოცავდნენ, რა მაგარიაო, როგორ გაბედესო და... უცებ ფესტივალის სიიდან გაქრა ჩემი წიგნი. გავოგნდი... შოკი იყო.

მოვიკითხე და იცით რა მითხრეს? გერმანელებს არ მოეწონათ წიგნი და აღარ გამოსცესო. გესმის, როგორ მატყუებდნენ? სახელმწიფო უკვეთავს წიგნს და გერმანიას არ აინტერესებს, რას უკვეთავს, ბეჭდავს, ფულს იღებს. გერმანელებს მივწერე და პასუხად საპროტესტო პეტიციის შედგენაში დამეხმარნენ, მაგრამ შედეგი არ მოჰყოლია. მითხრეს კიდეც, ჩამოდი გერმანიაში, პრესკონფერენციას მოგიწყობთო. ჯერ ერთი, ფრანკფურტში წასვლა კი არა, მეგობართან სანამ გავალ, ორი კვირა ვფიქრობ, სახლში ვარ, მარტო ვარ... თანაც, წადი, დაჯექი, საქართველოს წინააღმდეგ განცხადებები აკეთე... შვილი მყავს ბერლინში და იქ ვერ მივდივარ, არ მინდა, მეზარება, არ შემიძლია... თანაც, როცა წიგნის თარგმნა მიდის ფესტივალისთვის, სახელმწიფო პირადად უკვეთავს, ფულს იხდის. რომ ატყდება ხოლმე ამბავი, აი, გერმანულად ითარგმნა და გამოიცა, დაინტერესდა ევროპა... სახელმწიფომ გადაწყვიტა გამოცემა, სახელმწიფომ გადაიხადა ფული და არავინ არ დაინტერესებულა... რეალურად, გვაბოლებენ რა?! ის ნათარგმნი წიგნი აგერ მაქვს... ვინახავ ამ დოკუმენტებს იმიტომ, რომ გიჟი არავის ვეგონო, ასეთი რამ სხვაგან არ ხდება, წარმოუდგენელია... 

_ და ამ ამბის გახმაურების შემდეგაც არ დაინტერესდნენ ქართული გამოცემები? 

_ როგორ არ დაინტერესდნენ. არის გამომცემლობა „პეგასი“. მისმა დირექტორმა მომწერა, აგერ, ნახე რას მწერს... „ბატონო ზურაბ, საოცარი ტექსტია, ნამდვილი ბომბია, აუცილებლად შევხვდეთ, ორშაბათს ვიქნები თბილისში...'' ჰოდა, შევხვდი და ლამის წითელი ხალიჩა დამიფინეს, საოცარი გარემო დამხვდა. ცოტა რომ გრცხვენია რა, მეტანიებს რომ გიკეთებენ... საუბარი იყო რითმულ პროზაზე, ვცადე, არ გამომივიდა ცუდად. ეს ქალი მეუბნება, მოდი, სხვა რამეც გამოვუშვათ, ეს გავაკეთო, ის გავაკეთოთ. ათი წიგნი დავგეგმეთ, სხვა საქმე არ გაქვს, იჯექი, წერე და მე დაგიბეჭდავო. ისეთი განწყობით წამოვედი, ვერ გეტყვი... მთელი ღამე ჩიბუხს ვეწეოდი და საოცარ მომავალზე ვფიქრობდი. ამის შემდეგ ჯერ ნელ-ნელა, მერე კი საერთოდ გაქრა ეს ქალი. ერთი თვის მერე დამირეკა, საქმე მაქვსო _ არადა, წიგნი უნდა გამოვიდეს უკვე... მივედი. დაიწყო იმით, რომ შვილს სამსახური აქვს, რომ მოგზაურობა უყვარს, რომ იტალიის გარეშე არ შეუძლია... იწვალა რა, წესიერი ქალი იყო და სინდისი აწუხებდა და პირდაპირ მითხრა, სუს-ის მეშინიაო... 

_ „პეგასის“ დირექტორმა გითხრა, სუს-ის მეშინიაო და რატომ მეშინიაო, ეს შეშინებული ინტელიგენტის თვითცენზურაა თუ ჰქონდა რაიმე მიზეზი? 

_ პირდაპირ ასე მითხრა და დააყოლა, პირობა მოგეცი, ამ წიგნს გამოვცემ, მაგრამ იმ მასშტაბებით ვერა და გამომცემლობასაც ვერ დავაწერო. გამოვიდა ეს 28 გვერდიანი ბროშურა, რომელსაც არ აწერია არც გამომცემლობა, არც ტირაჟი, არც არაფერი რა. მაგის მერე არც მოუწერია, დამთავრდა ჩვენი სამომავლო გეგმები. მაგრამ ერთი ძალიან საინტერესო რამ მოხდა კიდევ _ როცა ფრანკფურტის ფესტივალიდან მომტეხეს და ავტეხე ერთი ამბავი, სოციალურ ქსელში დამიკომენტარა „პეგასის“ დირექტორმა, სად არის ცენზურა, ალბათ ცხელ გულზე ამბობ, თორემ დემოკრატიააო. ადამიანმა, რომელმაც მანამდე მითხრა, სუს-ის მეშინიააო, მერე ეს მომწერა და რაღაზე უნდა ვილაპარაკო. 

_ ბატონო ზურა, დაჯილდოვება „საბა“ საკმაოდ პოპულარულია და ვერცერთხელ ვერ მოხვდით ამ კონკურსზე, არადა ვიცი რომ წარდგენილი გქონდათ წიგნები? 

_ რამდენი წიგნიც გამოვიდა, იმდენი იყო წარდგენილი, მაგრამ იქ არის მწერალ-საქმოსანი რატი ამაღლობელი და ეს სახაზინო მწერლები. 

გეტყვი სისტემას როგორ ხდება _ მისცემენ პრემიას კონკრეტულ მწერალს და, მაგალითად, სულაკაურის გამომცემლობას, მერე ეს გამომცემლობა დაუბეჭდავს წიგნს და გააპიარებს, მერე ამ მწერალზე სახაზინოები ატეხენ ამბავს ისე, რომ წიგნი წაკითხულიც არ ექნებათ და სხედან და ასე აქებენ ერთმანეთს _ შენ რა მაგარი ხარ, მე რა მაგარი ვარ და ხალხიც უსმენს. კარგად მუშაობს ცენზურა, ძალიან კარგად, უკვე მუქარაც აღარ არის საჭირო. 

ცხვრები საბალახოდ არიან მიშვებული, იცის ცხვარმა რომ არ უნდა იბღავლოს და მშვიდად ჭამოს ის ბალახი, რომელიც მოუზომეს. ბოლოს ვთანამრომლობდი სულაკაურის გამომცემლობასთან, მაინც ვწერდი, შევურიგდი იმას, რომ მომტეხეს ფრანკფურტიდან, გამოვაქვეყნე სტატია პოლიტიკური ცენზურა საქართველოში და გავწყვიტე კავშირი კულტურის სამინისტროსთან. დავწერე წიგნი „ქართველების ექვსი ვნება“. დიდი რომანი გამოვიდა რა და მართლა ყველას მოეწონა. დაიწყო ორწლიანი ეპოპეა იმისა, რომ დავბეჭდავ აუცილებლად, არ მცალია, აღდგომაა, ახალი წელია, ისა, ესა... არადა, ყველა აღიარებს, რომ მაგარი ნაწარმოებია. ორი წლის მერე მითხრა სულაკაურის გამომცემლობამ, ნახევარს გამოვცემო. 

_ ანუ, ორ ნაწილად დაწერეთ რომანი? 

_ არა, ერთი წიგნია, მთლიანი. სულაკაურის გამომცემლობის შეფმა, ქალბატონმა თინა მამულაშვილმა მითხრა, გაყავი, ჯერ პირველი ნაწილი გამოვცეთ, მერე _ მეორეო. გავყავი რომანი, დავარქვი პირველი და მეორე ნაწილი. გამოვიდა პირველი ნაწილი და კონტრაქტიც გამიწყვიტეს, ანუ მეორე ნაწილი აღარ გამოვა. თან როგორ არის იცით?! აი, ბეჭდავენ 200 ცალ წიგნს, რომელიც პრეზენტაციაზევე იყიდება, მაღაზიაშიც კი არ შეაქვს და იმ 200-მა კაცმა იცის მარტო ეს წიგნი, მორჩა, გაქრი, გაყიდვაში არ დევს, ვერ იშოვი რომ გინდოდეს. და კიდევ იცით, რა არის _ აი, ის, სახაზინო მწერლები, მთავარ თემებს ერიდებიან, არ წერენ, ცოცხალზე არ მუშაობენ. 

ორი მთავარი რამ არის ჩვენი ცხოვრების თანმდევი ბოლო ათი წლის განმავლობაში, ეს არის აგვისტოს ომი და ბელადი. ამაზე დიდი ტრაგედია რა იყო ბოლო ათი წლის განმავლობაში?! ერთი ნოველა დამისახელე აგვისტოს ომზე. ვერ დამისახელებ, იმიტომ, რომ არც გაკარებიან ეს უსინდისოები. იმიტომ, რომ არ იციან, როგორ დაწერონ, არ იციან, რა დაწერონ, რა თქვან, ომი საქართველომ დაიწყო თუ რუსეთმა, მოვიგეთ თუ წავაგეთ... არ იციან, რა ესიამოვნებათ „ზემოთ“ და ხელს არ კიდებენ. ხომ გამორიცხულია, ომის თემა გამოგრჩეს?! 

მაშინ სხვა კონიუნქტურა იყო, ახლა _ სხვა და არ იციან, მხოლოდ იმას ამბობენ _ ძალა ევროპაშიაო. მე კიდევ მთელი ციკლი მაქვს მიძღვნილი, გმირებთან დავდიოდი, ინტერვიუებს ვიღებდი და... არ დამიბეჭდეს. ბელადს რაც შეეხება _ 6 წელია, სათავეშია ივანიშვილი. დავანებოთ თავი, კარგია თუ ცუდია. დღევანდელობაზე ხომ წერენ და როგორ შეიძლება გამოგრჩეს ეკლესია, გამოგრჩეს ომი და გამოგრჩეს მთავარი ფიგურა?! მაშინ ნუ დაწერ, რა... არის რეალობა, რომელიც ჩვენს გარშემოა და ეს რეალობა თავის თავს მალავს. მწერალი სწორედ ის არის, რომ ამ რეალობას ისეთი კუთხიდან განახებს, არსებული რეალობა აღიქვა. ამიტომ აყალიბებს ლიტერატურა კრიტიკულ მოსაზრებებს, ისე აშიშვლებს, რომ ვეღარ იმალება. ჩვენთან კი ისე იწერება, რომ ამას არ ეწყინოს, იმას არ ეწყინოს... წეღან ტურაშვილი და კეკელიძე ვახსენე. ტურაშვილის ,,„ჯინსების თაობამ“ და კეკელიძის „გურულმა დღიურებმა“ რატომ მოახდინა აფეთქება? იმიტომ, რომ ცოცხალია, მოქმედია... მკითხველი ითხოვს ამას. 

_ და გამომცემლებმა რომ თქვენ და თქვენნაირებს წინგი რომ დაუბეჭდოს, რა მოხდება? 

_ ტენდერს ვეღარ მოიგებს, სასკოლო წიგნის გარეშე დარჩება და გაჩერდება. ეს იცის ყველამ და არ უღირთ, ოდილავაძისა და სხვების გამო, მშიერი დარჩენა. „სულაკაურზე“ და „პეგასზე“ გადაკიდებული კი არ ვარ. არის ასეთი გამოცემა, „წიგნები ბათუმში“. მაგის შეფმა დამირეკა, მომწერა, გადავირიე, თქვენ ვინ ყოფილხართო, ისო, ესო და... გაქრა. 

_ მოდით, პირდაპირ გკითხავთ _ რატომ წერთ, თუ იცი, რომ არ დაგიბეჭდავენ? 

_ აი, მევასება და ვწერ, ეს საქმე ვიცი, სხვა საქმე არ მაქვს და რა ვქნა?! აი, სულაკაურის გამომცემლობაც რომ დამემშვიდობა, დავწექი და ვიფიქრე, ეს ამბოხი კი იყო კარგი, გაასწორა, მაგრამ რა გინდა ქნა?! რითი უნდა იარსებო?! მაგრამ მერე მივხვდი, რომ 9 წიგნი მაქვს გამოცემული, არ არის ცოტა და, ადრე თუ გვიან, კიდევ გამოსცემს ვინმე. 

_ თანამედროვე მწერლების კრიტიკას ერიდებით... 

_ ურთიერთობა არ მაქვს არავისთან და ისინი იმდენად არიან წასული ამ კომფორტის გზით, რომ... ხომ შეიძლება, მოიწონო მაინც სოციალურ ქსელში, მაგისიც ეშინიათ. შეიძლება კულტურის სამინისტროზე მეტად ისინი ვერ მიტანენ. ტურაშვილმა ჩემი ორი წიგნი წარადგინა თავის დროზე ტელევიზიაში, მაქო, მადიდა და... მერე მოხდა ფარდის დაშვება და აღარ არსებობ რა, გამქრალი ხარ, სრული იგნორი. ჩვენთან ხომ „პრავდას“ მკითხველი და „ვრემიას“ მაყურებელია? რასაც დაუწერენ, უჩვენებენ, იმას იჯერებენ. ერთმანეთის წიგნებს უკეთებენ პიარს და დამთავრდა, შენ არ არსებობ. ამ სახაზინო „კუტოკის“ მთელი აზრი ხომ ჩაკეტვაა და ისე გამოდის, რომ ესენი ცალკე არიან, დანარჩენი სამყარო _ ცალკე. მორჩებიან ერთმანეთის ქებას და მერე იწყებენ მსოფლიო კლასიკაზე საუბარს, ანუ ესენი ცალკე არსებობენ და ის სამყარო ცალკეა. 

იცი, როგორ არის? აი, ქართველები ყველაზე მაგრად ვართ თანამედროვე ლიტერატურაში, ხრიდოლსა და ფეხბურთში, მაგრამ ეს საქართველოს გარდა არავინ იცის. ძლიერი კლანია, სულ ერთია ნაცი, ქოცი... ზოგი გადადის, ზოგი გადმოდის... მთავარი კლანური ინტერესის დაცვაა და იცავენ კიდეც. მემარცხენე ლიბერალის როლს თამაშობენ და არც თუ ურიგოდ გამოსდით. 

არის ასეთი მწერალი, გიორგი მესხი, გერმანიაში მოღვაწეობს, დოქტორანტია იქ და მაგან დაწერა „კლანგარეშე ლიტერატურა“. ფრანკფურტის ფესტივალზე დაწერა, ანუ კლანგარეშეაო და მერე დამიკავშირდა და მითხრა, რა დროს ოდილავაძეა, საქართველოს კულტურის სამინისტროს ფესტივალზე ილია ჭავჭავაძე, დავით კლდიაშვილი და კონსტანტინე გამსახურდია გამორჩათო. გესმის რა ხდება?! 

ისე გაერთნენ ერთმანეთით, ესენი გამორჩათ და რომ მოიკითხა, აქედან უპასუხეს, კომერციული გამოფენაა და მაგიტომო, ანუ სახაზინო მწერლები კომერციულად უფრო მომგებიანია თურმე, ვიდრე ჭავჭავაძე, კლდიაშვილი და გამსახურდია. არადა, ჯერ ესენი უნდა წააკითხო, თანამედროვეობით რომ დააინტერესო. 

_ ყოფილი ექიმი, ყოფილი ნარკომანი, ყოფილი მედავითნე და მოქმედი მწერალი... დღეს ვინ არის ზურა ოდილავაძე?! 

_ ის, რადაც მაქციეს _ დისიდენტი ვარ, დისიდენტი. მაიძულეს დისიდენტი გავმხდარიყავი და კი ბატონო, ვიქნები. ძალიანაც მსიამოვნებს ეს როლი, რა.

ბათო ჯაფარიძე

დაბრუნება დასაწყისში