Menu
RSS

კულტურის მინისტრი შესაძლოა საერთაშორისო სკანდალში გაეხვიოს

,,მთავრობა მკვდარ გია კაჭარავას მიიღებს!'' _ რეჟისორის ცისფერი მთები ანუ რატომ ვერ მოხვდა კანში

ქართველი კინორეჟისორი გიორგი კაჭარავა, რომელსაც საზოგადოება ფილმებით _ ,,მაიტა ნასოსი'', ,,დონ ჟუანის დაბადება'' და ,,ბლუზი'' იცნობს, მეშვიდე დღეა, კულტურის სამინისტროსთან შიმშილობს და ამბობს, არ დავნებდები, ვიდრე ჩემს დაწყებულ საქმეს ბოლომდე არ მივიყვან. კულტურის მინისტრმა, მიხეილ გიორგაძემ ჩემი ღირსება შელახა და თუ საჭირო გახდა, ამ საქმეს შევეწირები კიდეცო. კაჭარავას საქმე კი ასეთია: 12 მაისს, საფრანგეთში კანის კინოფესტივალ ,,2015 Short Film Corner''- ზე იყო მიწვეული, თუმცა რიგი მიზეზების გამო, გამგზავრება ვერ მოახერხა. როგორც რეჟისორმა ,,ვერსიასთან'' საუბრისას განაცხადა, აღნიშნული ღონისძიება მხოლოდ საერთაშორისო მნიშვნელობის და პრესტიჟული კი არა, იმ კუთხითაცაა საჭირო, რომ ფესტივალზე დამსწრე რეჟისორებს შესაძლებლობა აქვთ, პოტენციურ პროდიუსერებს გაეცნონ და ფილმისთვის საჭირო დაფინანსება მოიპოვონ.  სხვათა შორის, ფილმის ფესტივალზე წარსადგენი თანხა რეჟისორმა საკუთარი ჯიბიდან გადაიხადა, რადგანაც კულტურის სამინისტროში განუცხადეს, რომ ფილმი საფესტივალო ტრენდს არ აკმაყოფილებდა. როგორც კაჭარავა ამბობს, ეს მისთვის სიახლე არ ყოფილა და რეგულაციები, რომლითაც კომისია ფილმებს განიხილავს, დღემდე გაუგებარია. მოთმინების ფიალა მაშინ აევსო, როდესაც ქართველი კრიტიკოსების მიერ დაწუნებული ფილმი კანში მოიწონეს და მიიწვიეს. სკანდალიც სწორედ ამის შემდეგ დაიწყო: რეჟისორის განმარტებით, უწყებამ აღიარება, რომ მის მიერ დაწუნებული ფილმი ქვეყნის საზღვრებს გასცდა, არ მოისურვა, ამიტომაც კაჭარავას წინააღმდეგ ჭორი ,,დაყარა'' _ ტყუის და ფილმი კანში წარდგენილი რეალურად არ ყოფილაო. ,,ღირსების შელახვისთვის'' ქართველი რეჟისორი კინოცენტრისგან მორალური ზიანის ანაზღაურებას ითხოვს, კულტურის მინისტრის, მიხეილ გიორგაძის წინააღმდეგ კი ტყუილისთვის სასამართლოში ჩივილს აპირებს.

_ ყველაფერი იქიდან დაიწყო, რომ ჩემდა საუბედუროდ, კანის ფესტივალზე ჩემი ფილმი ,,ჩაო ჯორდანო'' გავგზავნე, რაც მოგეხსენებათ, იოლი არაა _ ყველაფერი თანხებთანაა დაკავშირებული. კანის მიერ დაწესებული საწევრო გადასახადი სასაცილო თანხაა, მაგრამ ჩვენთვის 50 და 100 ევროც მაშინ, როდესაც საკუთარი ჯიბიდან ვიხდით, ფულია. ჩემი ფილმი ,,2015 Short Film Corner''- ზე იქნა წარდგენილი, მაგრამ კულტურის მინისტრი გამოდის და ამბობს, რომ კანში ჩემი ფილმი თითქოს წარდგენილი არ იყო, რაც ტყუილია. გპირდებით, ამაზე მინისტრს პასუხის გაცემა სასამართლოში მოუწევს. როცა ტელევიზიით გამოდიხარ და ცრუობ, საკითხში გარკვეული მაინც ხომ უნდა იყო?! ეს დისკრედიტაციაა! თუ ფესტივალის მონაწილე არ ვარ, მაშინ მიპასუხეთ: შეიძლება, კანის ფესტივალის კატალოგში ვიყო? საერთაშორისო სკანდალი წინ არის! თუ მინისტრი იტყვის, გიორგი კაჭარავასთან მიმართებაში არაკომპეტენტური ვიყავიო, მისი პრობლემაა. კინოცენტრს კი არამცთუ პასუხის გაცემა მოუწევს, არამედ, მისგან კინობაზარზე ჩემი ფილმის სავარაუდო მოგების თანხის ტოლფას მორალურ ანაზღაურებას მოვთხოვ. კინოცენტრის ხელმძღვანელებიც უნდა წავიდნენ. წინააღმდეგ შემთხვევაში, ეს მთავრობა მკვდარ გია კაჭარავას მიიღებს. შიმშილობას არ შევწყვეტ _ ასეთი შეურაცხყოფილი შინ არ წავალ!
_ ბატონო გია, როგორც ვიცი, წინა მთავრობის დროსაც შიმშილობდით, მაშინ რაღას ითხოვდით?
_ წინა მთავრობის დროს გასაქანს ერთი პატარა მიზეზის გამო არ მაძლევდნენ. ყველაფერი 2004 წელს დაიწყო, როცა მთავრობამ ახალი ბიუჯეტი გამოიტანა და აღმოჩნდა, რომ კინოს განვითარებისთვის მხოლოდ 900 ათასი ლარი იყო გამოყოფილი. ეს თანხა განვითარებას კი არა, დასაფლავებას თუ ეყოფოდა. ამის გაპროტესტება დავიწყე _ ვიფიქრე, პროტესტი ერთადერთი გამოსავალი იქნებოდა და შიმშილობა დავიწყე. ატყდა ვაი-ვიში და მთავრობამ მაშინვე მტრად გამომაცხადა. კულტურის მაშინდელ მინისტრს, გოკა გაბაშვილს შევხვდი და მითხრა, ჩემს წინააღმდეგ რატომ მიდიხარო. არადა, მისი კი არა, სისტემის წინააღმდეგ მივდიოდი იმიტომ, რომ გაუგონარი რამ ხდებოდა... ფულს ჩემთვის კი არა, ჩვენი ხალხისთვის _ კინემატოგრაფიისთვის, იმისთვის ვითხოვდი, რომ ქართული კინო არ ჩამკვდარიყო. ეს ჩვენი ღირსებაა. სამწუხაროდ, მაშინ არაფერი გამოვიდა და ბრაზილიაში წავედი. ჩასვლისთანავე მოვითხოვე პოლიტიკური თავშესაფარი. იქ 5 წელი ვიყავი. ბრაზილიის კინემატოგრაფიის კავშირის წევრი გავხდი, არადა ,,ქართული კინემატოგრაფიის კავშირის'' წევრი არ ვარ. 2008-ში ომი დაიწყო და მორალური უფლება არ მქონდა, არ ჩამოვსულიყავი...
_ შიმშილი პროტესტის უკიდურესი ფორმაა, მაგრამ თუ ახლაც ვერაფერს მიაღწევთ, რას იზამთ, ისევ ქვეყნიდან წახვალთ?
_ წასვლას არსად ვაპირებ. არ დავნებდები! იმდენხანს ვიშიმშილებ, რამდენ ხანსაც ფიზიკურად გავძლებ! ხალხმა უნდა იცოდეს, რომ არ ვტყუი. ეს ხმა განზრახ დამიყარეს. ,,ვერსიას'' კულტურის სამინისტროს ხელოვნების დეპარტამენტის კინოს მიმართულების კოორდინატორმა, ნანა დოლიძემ განუცხადა, რომ რეჟისორ გია კაჭარავას მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია არა მოწვევას, არამედ, ,,2015 Short Film Corner''- ის ერთ-ერთ სექციაში დარეგისტრირებას ნიშნავდა. მისივე თქმით, წელს კანის კინოფესტივალზე საქართველოს მხრიდან არც საკონკურსო და არც არასაკონკურსო ღონისძიებაზე მიწვეული არავინ ყოფილა, მათ შორის, არც გია კაჭარავა.
_ ქალბატონო ნანა, კაჭარავა ამბობს, კანში მიმიწვიესო, თქვენ კი განმარტავთ, ეს სიმართლე არააო. რა ხდება?
_ სამინისტროში შემოვიდა არაოფიციალური წერილი.
_ ეს რას ნიშნავს?
_ განმცხადებელი პროექტს სამინისტროს მისამართზე გვიგზავნის. ამ წერილს კი არაოფიციალური სტატუსი იმიტომ მიენიჭა, რომ მინისტრის თანაშემწის ელექტრონულ მისამართზე შემოვიდა, რომელმაც საქმის კურსში მინისტრი და დარგობრივი დეპარტამენტი, ამ შემთხვევაში, ჩვენ ჩაგვაყენა. დავუკავშირდით რეჟისორს და შევეცადეთ, დაგვედგინა, საუბარი რაზე იყო. ვთხოვეთ, გადმოეგზავნა შესაბამისი დოკუმენტაცია, რადგან მხოლოდ ბრუნოს წერილი საკმარისი არაა (წერილი სწორედ მისგან შემოვიდა). ვთხოვეთ, გადმოეგზავნა კანის კინოფესტივალის მოწვევა. მან კი გადმოგზავნა რეგისტრაციის მოწმობა.
_ რეგისტრაციის მოწმობა რას ნიშნავს?
_ კანს, როგორც საკონკურსო, ასევე არასაკონკურსო პროგრამა აქვს, ერთიცა და მეორეც პრესტიჟული პროგრამაა, მაგრამ ეს სექცია დამატებითი შესაძლებლობაა, ფილმმა პროდიუსერი იპოვოს, რეჟისორებმა ერთმანეთი გაიცნონ და ა.შ. ეს სექცია ბაზრობის ფარგლებშია _ წარმოიდგინეთ გრძელი დერეფანი, ვიდეოთეკის პლატფორმა, სადაც ასობით ქვეყანა და ათასობით ადამიანია.
_ ეს პლატფორმა პრესტიჟულია?
_ ზოგადად, ნებისმიერ საერთაშორისო ფესტივალში მონაწილეობა ძალიან კარგია, მაგრამ ამ კონკრეტულ სექციაში ფილმების რეგისტრაცია ძალიან მარტივად ხდება:

რეჟისორი ელექტრონულად იხდის თანხას. მთავარია, დააკმაყოფილოს საკმაოდ მარტივი კრიტერიუმები, მაგალითად ის, რომ ფილმი წარმოებული იყოს 2014 წლამდე და ეკრანზე გაშვებული არ იყოს. ამ ღონისძიებაზე საქართველოდან არავინ გასულა.
ამ ინფორმაციის გადამოწმება ,,ვერსიამ'' გიორგი კაჭარავასთან სცადა. ამ დროს სამინისტროდან ნანა დოლიძე გამოვიდა, რომელმაც გვერდი არ აგვიარა:
გია კაჭარავა: _ ქალბატონო ნანა, მართალია, რაც თქვით?
ნანა დოლიძე: _ კი, ბატონო გია, თქვენს მიერ წარდგენილი დოკუმენტაცია იმას ნიშნავს, რომ კანში დარეგისტრირდით მხოლოდ და მხოლოდ შესაბამის სექციაში. იქ დარეგისტრირება კი შეუძლია ყველა ადამიანს, რომელიც დააკმაყოფილებს შესაბამის კრიტერიუმს.
გია კაჭარავა: _ ქალბატონო ნანა, დიახ, მაქვს ის წერილი, სადაც ნათქვამია, რომ ჩემი ფილმი აკმაყოფილებს შესაბამის რეგულაციებს.
ნანა დოლიძე: _ ბატონო გია, იქ ხომ რეგისტრაციის საფასურს იხდით?
გია კაჭარავა: _ არაფერს, როგორ გეკადრებათ.
ნანა დოლიძე: _ თქვენ, რა, არ გადაიხადეთ 90 ევრო?
გია კაჭარავა: _ გაგზავნის 90 ევრო? კი ბატონო, გადავიხადე, მაგრამ ეს არის თანხა, რომლის გადახდაც ნებისმიერ ფესტივალზეა საჭირო. ეს არის საწევრო თანხა. იცით თუ არა, რომ ეს გარანტია არ არის? შესაძლოა, გადავიხადო თანხა, მაგრამ მოვიდეს პასუხი, თქვენი ფილმი ვერ ავარჩიეთო. ამ შემთხვევაში, ფულს არავინ მიბრუნებს. ჩემმა ფილმმა კი ეს ბარიერები გადალახა და 14 ფილმშიც გავიდა, რის გამოც, ლოგოს გამოყენების უფლებაც კი მაქვს. ეს ლოგო მხოლოდ 14 ფილმს აქვს მინიჭებული. დანარჩენები, იქ ყოფნისთვის ფულს იხდიან ისევე, როგორც თქვენი კინოცენტრი.
ნანა დოლიძე: _ არა, ბატონო გია, ჩვენგან არავინ წასულა.
გია კაჭარავა: _ როგორ არ წასულა?
ნანა დოლიძე: _ დიახ, არ წასულა. საკონკურსო და არასაკონკურსო პროგრამაში ქართული ფილმი არ მონაწილეობს, თუმცა ჩვენი დელეგაცია წავიდა.
გია კაჭარავა: _ მით უმეტეს, რომ ქართული ფილმი არ მონაწილეობს და დელეგაცია მაინც წავიდა. ყოველ წელსაა ტრანსლირება ხან ,,რუსთავი 2''-ზე, ხან ,,იმედზე''. წელს არაფერი ყოფილა და იცით, რატომ? _ ხალხი იფიქრებს, კაცო, გია კაჭარავას ფილმი აირჩიეს, ფესტივალზე არ წასულა და ამათ რაღა უნდათო. ეს 8 კაცი კანში სახელმწიფო ხარჯით წავიდა თუ საკუთარი? _ მიპასუხეთ!
ნანა დოლიძე: _ კინოცენტრს აქვს ამისთვის გამოყოფილი სახსრები, ბატონო გია. მოდით, ახლა სხვა რამეზე გავაკეთოთ აქცენტი: სამინისტროსთვის არ მოგიმართავთ შესაბამისი დოკუმენტაციით.
გია კაჭარავა: _ რას მეუბნებით, ქალბატონო ნანა. კინოცენტრს შავ სიაში ვყავარ და რა უნდა მომეტანა? სცენარია და, ვკითხულობ, ვინ დამიწერა ორიანი- თქო და ვერ განახებთ, კანონი არ ითვალისწინებსო. ვეუბნები, ფილმი გადავიღე, მომეხმარეთ, კინოფესტივალზე გამაგზავნინეთ- თქო და მეუბნებით, ფილმი არ ვარგა და არ გავაგზავნითო. გეკითხებით, რანაირად მოვიდე თქვენთან? დაგიჩოქოთ? არა, ბატონო, ამას არ ვიზამ!
საუბარი დასრულებულია _ ნანა დოლიძე რეპეტიციაზე მიიჩქარის. გია კაჭარავა კი კულტურის სამინისტროსთან კვლავ შიმშილობს...  
ნინი ჯაფარიძე

წაიკითხე მეტი...
Subscribe to this RSS feed